Een jaar na het aantreden van de regering onder leiding van president Jennifer Geerlings-Simons ziet voorzitter van De Nationale Assemblee (DNA), Ashwin Adhin, zowel lichtpunten als duidelijke tekortkomingen. Hoewel hij de regering complimenteert met het bereiken van macro-economische stabiliteit en enkele weloverwogen beleidskeuzes, is zijn oordeel scherp, de uitvoering van concrete ontwikkelingsprojecten blijft ver achter bij de verwachtingen. Volgens Adhin is het grootste manco van het eerste regeringsjaar het uitblijven van grootschalige operationele projecten die de economie daadwerkelijk in beweging moeten brengen. Juist infrastructurele investeringen zouden volgens hem de motor moeten zijn voor economische groei, nieuwe bedrijvigheid en het scheppen van duurzame werkgelegenheid. Vooral infrastructurele werken moeten op gang komen, want daar ligt de grootste spin-off voor werkgelegenheid. Adhin wijst erop dat de onlangs goedgekeurde begroting, gecombineerd met de zachte leningen die de regering heeft weten aan te trekken, voldoende financiële ruimte biedt om ontwikkelingsprojecten daadwerkelijk uit te voeren. Hij noemt de start van de woningbouw in Reeberg een positief voorbeeld, maar benadrukt dat één project onvoldoende is om de economie een krachtige impuls te geven. Volgens hem moet de regering de beschikbare middelen nu omzetten in zichtbare resultaten. Zonder een versnelling van de uitvoering blijft economische groei uit en profiteren burgers nauwelijks van de financiële stabiliteit die inmiddels is bereikt.
Tegelijkertijd erkent Adhin dat de overheid kampt met een beperkte uitvoeringscapaciteit. Door een gebrek aan voldoende deskundig personeel verlopen projecten trager dan gewenst. Hij adviseert de regering daarom actief ondersteuning te zoeken bij internationale organisaties en gespecialiseerde instituten om de uitvoering van ontwikkelingsprogramma’s te versnellen. Volgens hem hoeft een tekort aan expertise geen reden te zijn om noodzakelijke investeringen uit te stellen wanneer externe kennis beschikbaar is. Waar Adhin kritisch is op de uitvoering, spreekt hij zich juist positief uit over de economische stabiliteit die de regering heeft weten te realiseren. Volgens hem is de wisselkoers stabiel gebleven, bedraagt de inflatie ongeveer tien procent en bevindt de internationale reserve zich op circa 1,88 miljard Amerikaanse dollar. Hoewel een lagere inflatie wenselijk zou zijn, noemt hij de huidige situatie beheersbaar en aanzienlijk rustiger dan in voorgaande jaren. Ook over de ontwikkeling van de staatsschuld is de DNA-voorzitter optimistisch. Hij wijst erop dat Suriname na het wegvallen van de bauxietinkomsten weinig andere keuze had dan financiering via leningen, zolang nieuwe inkomstenbronnen nog niet volledig beschikbaar zijn.
Volgens Adhin is de herstructurering van de staatsschuld goed verlopen. Hij verwacht bovendien dat toekomstige inkomsten uit de olie- en gassector vanaf 2028 de ruimte zullen bieden om deze schulden versneld af te lossen. Een van de beleidskeuzes waar Adhin zich het meest achter schaart, is het besluit van de regering om geen vervolgprogramma met het Internationaal Monetair Fonds (IMF) aan te gaan. Ook de gerichte koopkrachtmaatregelen voor onder meer verpleegkundigen en leerkrachten kunnen op zijn goedkeuring rekenen. Volgens Adhin gaat het om beperkte, doordachte stappen die geen extra inflatiedruk veroorzaken. Tegelijkertijd benadrukt hij dat de regering verder moet werken aan een bredere versterking van de koopkracht van de werkende bevolking. Hij waarschuwt daarbij nadrukkelijk tegen het financieren van loonsverhogingen via geldcreatie of nieuwe leningen. Je moet als regering niet monetair gaan financieren en je wil ook geen geld gaan lenen om consumptief uit te geven aan lonen en salarissen. Volgens de DNA-voorzitter zou een dergelijke aanpak de economische stabiliteit uiteindelijk weer onder druk zetten. Om structureel ruimte te creëren voor koopkrachtverbetering ziet Adhin vooral kansen in een betere belastinginning en een krachtiger exportbeleid.
Volgens hem moet de overheid creatiever worden in het genereren van inkomsten, zodat sociale maatregelen duurzaam kunnen worden bekostigd zonder de staatsfinanciën uit balans te brengen. Het geld moet van ergens komen. Dus de regering zal creatiever moeten zijn op dat gebied, want koopkrachtversterking is ook heel belangrijk. De balans die Ashwin Adhin opmaakt na het eerste regeringsjaar is daarmee genuanceerd maar duidelijk. Hij ziet een regering die erin is geslaagd rust te brengen in de economie, de wisselkoers te stabiliseren, de inflatie beheersbaar te houden en afstand te nemen van het IMF-beleid dat volgens hem de samenleving zwaar heeft getroffen. Daar staat tegenover dat de regering volgens hem nog onvoldoende tastbare resultaten heeft geboekt op het gebied van ontwikkeling en werkgelegenheid. De financiële ruimte is volgens Adhin inmiddels aanwezig, nu moet blijken of die ook wordt omgezet in wegen, woningen, infrastructuur en andere projecten die de economie daadwerkelijk laten groeien. Voor de DNA-voorzitter ligt daarin de grootste opdracht voor het tweede regeringsjaar, niet langer vooral stabiliseren, maar zichtbaar uitvoeren en leveren.
Volg Ko’W’ Checking voor nieuws, data en meer gesprekken over samenleving, ondernemerschap, leiderschap en ontwikkeling, op de Facebookpagina, TIKTOK en Youtube kanaal. Voor alle nieuws uit Suriname en de wereld check: www.kowchecking.com
