In de zorg schuift het accent zichtbaar naar voorkomen in plaats van alleen behandelen, want specialisten slaan alarm over de groeiende groep mensen met beschadigde nieren als gevolg van suikerziekte en hoge bloeddruk, aandoeningen die al tot de belangrijkste doodsoorzaken in het land behoren en hele gezinnen onder druk zetten. Tijdens een medisch congres over nefrologie delen Surinaamse en internationale deskundigen nieuwe inzichten over vroegtijdige opsporing, betere behandelmethoden en landelijke richtlijnen die niet in een lade mogen blijven liggen, terwijl leveranciers van dialyseapparatuur en medische verbruiksartikelen samen met hun internationale partners training en kennisuitwisseling opzetten zodat verpleegkundigen en artsen die richtlijnen ook in de praktijk kunnen toepassen. De boodschap die daar onder ligt is dat zorg aan nieren begint bij zorg aan leefstijl en dat instellingen, bedrijven en gezinnen samen het verschil maken lang voordat iemand aan een kunstnier wordt aangesloten.
De oproep van het ministerie dat verantwoordelijk is voor volksgezondheid om bewuster te eten, meer te bewegen, minder te roken en matiger met alcohol om te gaan sluit daar naadloos op aan, omdat een groot deel van de risicofactoren eenvoudig in het dagelijkse patroon verborgen zit. Via campagnes, screenings en samenwerking met zorginstellingen probeert de overheid een omgeving te creëren waarin gezonde keuzes minder moeite kosten dan ongezonde, en waarin mensen op tijd worden getest zodat complicaties en dure behandelingen zoveel mogelijk worden voorkomen. Het is de stille rode draad dat een samenleving sterker wordt wanneer burgers kleine gewoonten aanpassen en de overheid tegelijk zorgt voor toegankelijke zorgpunten, betrouwbare informatie en beleid dat niet bij de volgende bestuurswisseling wordt teruggedraaid.
Ook in het bestuur klinkt de roep om structurele verandering, want het staatshoofd heeft in het parlement openlijk erkend dat corruptie diep kan doordringen in ministeries en staatsbedrijven en dat klassieke systemen met formulieren, stempels en handtekeningen weinig uithalen wanneer misbruik van bovenaf wordt aangestuurd. Daarom wordt digitalisering van de overheid naar voren geschoven als sleutel om dossiers traceerbaar te maken, beslissingen vast te leggen en transacties terug te kunnen volgen zodat niet langer personen maar systemen bewaken wat wel en niet kan. De eerste maanden in het presidentschap hebben bovendien blootgelegd dat verschillende staatsbedrijven niet zozeer verlies lijden door een zwak bedrijfsmodel maar door leegloop en wanbeheer, waardoor de schatkist onnodig wordt belast en geld ontbreekt voor basisvoorzieningen. Er ligt al wetgeving die klokkenluiders moet beschermen, alleen vraagt een kleine en sterk verweven samenleving om slimme varianten waarin misstanden veilig kunnen worden gemeld zonder dat familierelaties en werkkringen onmiddellijk in het gedrang komen, en daarom wil de regering inzetten op versterking van het Openbaar Ministerie in plaats van spectaculaire tribunalen die veel aandacht trekken maar niet automatisch meer rechtszekerheid geven.
Binnen het beheer van gronden wordt tegelijk gezocht naar orde in een dossier dat al jaren gevoelig ligt, waarbij de verantwoordelijke minister heeft aangegeven dat onrechtmatige uitgiften in de kern het gevolg zijn van het niet volgen van de bestaande wet en niet van een plotselinge grill van de huidige regering. Rekenkameronderzoek wees al eerder op systematische fouten en onvolledige procedures en uit die bevindingen is nu de lijn getrokken om uitgiften die niet aan de wettelijke eisen voldoen nietig te verklaren, met extra aandacht voor de mensen die hun grond wel via de juiste weg hebben gekregen en daardoor niet de dupe mogen worden. Voor toekomstige aanvragen wordt zwaarder gelet op basisvoorwaarden zoals Surinaamse nationaliteit, meerderjarigheid, de juiste adviezen van grondinspectie en districtscommissaris en de regel dat iemand niet meerdere bouwkavels kan verzamelen, en pas wanneer de status van een perceel volledig is opgehelderd, kan er nog sprake zijn van een toewijzing. De onderstroom is dat een helder en consequent toegepast regelsysteem niet alleen willekeur tegengaat maar ook investeerders en kleine bouwers houvast geeft, omdat zij weten dat een rechtmatig stuk grond niet na enkele jaren weer ter discussie staat.
In de publieke veiligheid wordt eveneens gewerkt aan zichtbare verbeteringen, zo heeft het Korps Brandweer Suriname recent extra werkpakken ontvangen waardoor manschappen in alle districten nu over beschermende kleding beschikken die past bij de risico’s van hun werk. Het hoofd van het magazijn benadrukt dat hiermee een periode wordt afgesloten waarin niet elke ploeg met hetzelfde niveau van bescherming een brand of calamiteit in kon gaan, wat simpelweg betekende dat sommige mensen meer risico liepen dan anderen. Tegelijk zijn de cellenhuizen voorzien van nieuwe matrassen zodat detentieomstandigheden beter aansluiten bij minimale normen van menswaardigheid, een detail dat weinig belangstelling krijgt maar veel zegt over de manier waarop een staat met zijn mensen omgaat, ook wanneer zij met justitie in aanraking zijn gekomen.
