Met een kabinetsberaad onder leiding van president Jennifer Simons komt de regering vandaag bijeen om de resultaten te bespreken van het onderzoek naar de verontreiniging van de Saramaccarivier, nadat eind juni een massale vissterfte in en rond de rivier diepe onrust veroorzaakte bij bewoners, vissers en gemeenschappen die voor voedsel, inkomen en dagelijks gebruik afhankelijk zijn van het water.
De bijeenkomst op het Kabinet van de President moet duidelijk maken wat onderzoekers hebben vastgesteld, welke stoffen of omstandigheden mogelijk een rol hebben gespeeld en welke maatregelen nodig zijn om verdere schade te voorkomen. De uitkomst is van groot belang, omdat een sterfte van deze omvang niet alleen een ecologisch incident is, maar ook direct raakt aan volksgezondheid, voedselveiligheid en vertrouwen in het toezicht op activiteiten rond kwetsbare watergebieden.
Vertegenwoordigers van de Nationale Milieu Autoriteit nemen samen met meerdere ministeries deel aan het overleg. De ministers van Olie, Gas en Milieu, Grondbeleid en Bosbeheer, Volksgezondheid, Welzijn en Arbeid en Natuurlijke Hulpbronnen worden verwacht, naast andere betrokken actoren die de beschikbare gegevens moeten beoordelen en afspraken moeten maken over de volgende stappen.
De Nationale Milieu Autoriteit heeft de afgelopen periode onderzoek verricht om vast te stellen onder welke omstandigheden de vissterfte is ontstaan. Water- en andere relevante monsters zijn daarbij ook naar buitenlandse laboratoria gestuurd. Het feit dat internationale analyse nodig werd geacht, onderstreept dat de zaak niet met vermoedens of losse verklaringen mag worden afgedaan, maar om controleerbare en onafhankelijk beoordeelde feiten vraagt.
Bewoners in het gebied wachten vooral op een antwoord op vragen die al weken in de gemeenschap leven. Is het water veilig voor huishoudelijk gebruik, kan vis uit de rivier worden gegeten, welke gebieden lopen mogelijk risico en welke instantie draagt verantwoordelijkheid wanneer verontreiniging of nalatigheid wordt vastgesteld. Een persmoment zonder concrete antwoorden zou de onzekerheid slechts vergroten.
De aanpak van de regering zal daarom niet alleen worden beoordeeld op de snelheid waarmee zij reageert, maar vooral op de bereidheid om alle onderzoeksbevindingen volledig openbaar te maken. Wanneer laboratoriumresultaten wijzen op chemische verontreiniging, lozingen, mijnbouwactiviteiten, landbouwstoffen of andere menselijke invloed, moet de samenleving weten welke partij betrokken is, welke regels zijn geschonden en welke herstelmaatregelen juridisch afdwingbaar zijn.
Ook wanneer de oorzaak niet direct aan één activiteit kan worden gekoppeld, blijft de overheid verplicht om het risico voor bewoners en natuur te beheersen. Extra metingen, tijdelijke waarschuwingen, bescherming van drinkwaterbronnen, visserijcontroles en langdurige monitoring mogen niet afhangen van politieke druk of de aandacht van één nieuwsdag.
Suriname kan zich geen systeem permitteren waarin massale vissterfte pas leidt tot intensief onderzoek nadat gemeenschappen alarm slaan. Doorlopende waterkwaliteitsmetingen, onafhankelijke laboratoriumcapaciteit, transparante vergunningen en snelle publicatie van milieugegevens moeten standaard worden, vooral in gebieden waar economische activiteiten en leefgebieden van bewoners dicht bij elkaar komen.
Na afloop van het spoedberaad wordt de pers om 11.00 uur geïnformeerd. Dat moment moet meer opleveren dan een samenvatting van zorgen en voornemens, want de Saramaccarivier vraagt om feiten, bescherming en de zekerheid dat verontreiniging niet ongestraft kan verdwijnen in troebel water.
Volg Ko’W’ Checking voor nieuws, data en meer gesprekken over samenleving, ondernemerschap, leiderschap en ontwikkeling, op de Facebookpagina, TIKTOK and Youtube kanaal. Voor alle nieuws uit Suriname en de wereld check: www.kowchecking.com
