Het versterken van lees-, taal- en rekenvaardigheden van Surinaamse kinderen blijft een belangrijke uitdaging voor het onderwijs. Ondanks eerdere initiatieven en samenwerkingsprojecten zijn deze basisvaardigheden nog altijd een aandachtspunt. Het Ministerie van Onderwijs, Wetenschap en Cultuur (MinOWC) wil daarom samen met Thomas More University uit België en andere betrokken partners werken aan een aanpak die niet alleen achterstanden moet verminderen, maar ook moet bijdragen aan meer gelijke onderwijskansen. Tijdens een bijeenkomst tussen vertegenwoordigers van het ministerie en Thomas More University stond het thema ‘Taal en lezen als sleutel tot onderwijskansen’ centraal. De presentaties richtten zich op de rol van onderzoek en deskundigheid bij het verbeteren van de lees en taalontwikkeling van kinderen. De bijeenkomst vormt een vervolg op het project Lees Kracht, dat eerder werd uitgevoerd in samenwerking met de Research Unit Logopedie (RUL), het MinOWC en het Centrum voor Nascholing in Suriname (CeNaSu). De resultaten en evaluaties van de kwartaalrapportages wijzen erop dat lezen, taal en rekenen blijvende aandacht vereisen binnen het Surinaamse onderwijs.
Daarmee wordt opnieuw duidelijk dat de ontwikkeling van deze vaardigheden niet vanzelfsprekend verloopt en dat gerichte ondersteuning noodzakelijk blijft. De problematiek raakt aan de kern van het onderwijs. Leesvaardigheid en taalbeheersing zijn immers niet uitsluitend voorwaarden voor het vak Nederlands, maar vormen ook de basis voor het begrijpen van instructies, het verwerken van lesmateriaal en het behalen van resultaten in andere vakgebieden. Wanneer kinderen onvoldoende grip krijgen op taal en lezen, kunnen de gevolgen zich gedurende hun verdere schoolloopbaan opstapelen. Minister Dirk Currie benadrukte tijdens de bespreking het belang van gerichte investeringen in deze basisvaardigheden. Volgens hem moeten mogelijke achterstanden tijdig worden aangepakt om te voorkomen dat kinderen hierdoor worden belemmerd in hun verdere onderwijsontwikkeling. De noodzaak tot verbetering is daarmee duidelijk. De uitdaging ligt echter in het realiseren van een aanpak die verder reikt dan tijdelijke projecten en die daadwerkelijk verankerd wordt in de dagelijkse onderwijspraktijk. Een belangrijk aandachtspunt in het vervolgtraject is de positie van kinderen voor wie het Nederlands niet de eerste taal is. Currie benadrukte dat meertaligheid nadrukkelijk moet worden meegenomen bij de verdere ontwikkeling van Lees Kracht.
Daarbij gaat het onder meer om kinderen in het binnenland, voor wie het Nederlands een tweede taal is en buitenlandse kinderen die eerst de Nederlandse taal moeten leren voordat zij volledig aan het onderwijsproces kunnen deelnemen. Deze groepen vragen om een onderwijsaanpak die rekening houdt met hun taalachtergrond en leerbehoeften. Wanneer taalverschillen onvoldoende worden meegenomen, bestaat het risico dat kinderen niet alleen moeite krijgen met het begrijpen van lesmateriaal, maar ook beperkt worden in hun deelname aan het onderwijs. Een uniforme benadering van taalonderwijs biedt daarom niet vanzelfsprekend voldoende ondersteuning voor alle leerlingen. De aandacht voor meertaligheid binnen het vervolgproject moet juist bijdragen aan een onderwijsomgeving waarin taalverschillen niet leiden tot structurele achterstanden. Het projectvoorstel voor de verdere ontwikkeling van Lees Kracht werd gepresenteerd door Kristen Schraeyen, onderzoeker verbonden aan Thomas More University en Gittan Pengel van de Research Unit Logopedie. Het vervolgtraject moet uiteindelijk bijdragen aan de ontwikkeling van een nationaal leesbeleid.
Daarmee wordt de ambitie uitgesproken om lezen en taalvaardigheid een structurele plaats te geven binnen het Surinaamse onderwijs. De samenwerking met buitenlandse deskundigen en lokale partners biedt mogelijkheden om onderzoeksinzichten en praktijkervaring te combineren. De daadwerkelijke betekenis van deze samenwerking zal echter afhangen van de mate waarin de ontwikkelde kennis wordt vertaald naar concrete ondersteuning van scholen, leerkrachten en leerlingen. Een nationaal leesbeleid kan pas daadwerkelijk verschil maken wanneer het niet blijft bij beleidsvoornemens, maar wordt ondersteund door een consistente uitvoering, voldoende aandacht voor de verschillende taalachtergronden van kinderen en een duurzame inzet op de ontwikkeling van basisvaardigheden. Het ministerie stelt daarbij twee uitgangspunten centraal, geen enkel kind achterlaten en kwalitatief onderwijs voor iedereen. De verdere ontwikkeling van Lees Kracht moet bijdragen aan het realiseren van deze ambities. De bijeenkomst tussen MinOWC en Thomas More University markeert daarmee een volgende stap in de zoektocht naar beter lees en taalonderwijs. De blijvende uitdaging voor het Surinaamse onderwijs is om deze samenwerking om te zetten in structurele verbeteringen, zodat lees en taalvaardigheid niet langer een belemmering vormen voor de onderwijskansen van kinderen.
Volg Ko’W’ Checking voor nieuws, data en meer gesprekken over samenleving, ondernemerschap, leiderschap en ontwikkeling, op de Facebookpagina, TIKTOK and Youtube kanaal. Voor alle nieuws uit Suriname en de wereld check: www.kowchecking.com