De komst van nieuwe havens en investeerders moet Commewijne economisch op de kaart zetten. Maar achter de optimistische toekomstvisie schuilen fundamentele vraagstukken over lokale werkgelegenheid, bescherming van landbouwgrond, infrastructuur en de verdeling van de economische opbrengsten. Zonder duidelijke waarborgen dreigt de ontwikkeling vooral een verhaal van grote projecten te worden, terwijl de lokale bevolking de gevolgen draagt. Commewijne staat aan de vooravond van ingrijpende economische veranderingen. De ligging, de plantagegeschiedenis en de groeiende belangstelling vanuit de olie en gassector maken het district aantrekkelijk voor investeerders. Districtscommissaris Rajiv Ramsahai ziet de ontwikkelingen met vertrouwen tegemoet en droomt ervan dat Commewijne binnen vijf jaar uitgroeit tot een stad. Die ambitie klinkt veelbelovend, maar economische groei is niet automatisch hetzelfde als duurzame vooruitgang. De bouw van twee havens vormt een belangrijk onderdeel van de verwachte ontwikkeling. Op Lust en Rust verrijst de Dordt Marine Support Base, ook bekend als Haven Dordt. Daarnaast staat in Nieuw-Amsterdam de Commewijne Port Facility N.V. (Comport) gepland. Beide projecten zijn nauw verbonden met de verwachte groei van de olie en gassector. Volgens Ramsahai zijn verschillende bedrijven zich aan het voorbereiden op vestiging in het district. De vraag is echter niet alleen hoeveel investeerders Commewijne aantrekt, maar vooral welke structurele voordelen deze investeringen opleveren voor de inwoners.
Zolang veel projecten zich nog in de voorbereidingsfase bevinden, blijft het voorbarig om de aangekondigde ontwikkeling als een gegarandeerd succes te presenteren. Investeringsplannen moeten uiteindelijk worden beoordeeld op gerealiseerde banen, lokale economische deelname en de mate waarin zij bijdragen aan de ontwikkeling van het district. De eerste cijfers zijn hoopgevend. Bij een van de havenprojecten zijn volgens de districtscommissaris al 300 personeelsleden geselecteerd. Voor de bouw van de andere haven zouden in de voorbereidingsfase 50 mensen in dienst zijn genomen. Deze aantallen geven een eerste indicatie van de werkgelegenheid die de projecten kunnen opleveren, maar zeggen nog weinig over de kwaliteit en duurzaamheid van die banen. Het blijft onduidelijk hoeveel functies structureel zullen blijven bestaan wanneer de bouwfase is afgerond, welk aandeel van de banen naar inwoners van Commewijne gaat en in hoeverre lokale werknemers toegang krijgen tot gespecialiseerde en beter betaalde functies. Zonder concrete afspraken over opleiding, arbeidsvoorwaarden en lokale werving bestaat het risico dat de bevolking slechts gedeeltelijk profiteert van investeringen die haar leefomgeving ingrijpend veranderen. Ook lokale ondernemers moeten zich kunnen voorbereiden op de eisen van de olie en gassector. Ramsahai benadrukt het belang van certificering, omdat bedrijven niet zomaar met iedere leverancier zaken doen. Dat is terecht, maar certificering mag geen onoverkomelijke drempel worden voor kleine ondernemingen.
Gerichte ondersteuning, betaalbare opleidingen en begeleiding bij het behalen van vereiste certificaten zijn noodzakelijk om te voorkomen dat vooral kapitaalkrachtige en reeds gecertificeerde bedrijven de opdrachten binnenhalen. De economische vooruitzichten brengen ook ruimtelijke risico’s met zich mee. Commewijne staat bekend om zijn landbouw en visserij, maar landbouwgebieden veranderen steeds vaker in woonwijken. Die ontwikkeling staat op gespannen voet met de ambitie om lokaal meer voedsel te produceren en de afhankelijkheid van import terug te dringen. Wanneer vruchtbare landbouwgrond zonder een samenhangend ruimtelijk beleid verdwijnt, kan dat op lange termijn moeilijk te herstellen schade veroorzaken. De groeiende vraag naar woningen, bedrijfsruimte en infrastructuur mag daarom niet ten koste gaan van de landbouwcapaciteit van het district. Een duidelijke afbakening van landbouwgebieden, beschermde zones en toekomstige ontwikkelingsgebieden is geen luxe, maar een noodzakelijke voorwaarde voor evenwichtige groei. Ook de infrastructuur verdient dringende aandacht. De Jules Wijdenboschbrug, die in 2000 werd geopend, heeft volgens Ramsahai een belangrijke impuls gegeven aan de economische activiteit en vestiging van bewoners in Commewijne. Inmiddels zou de verkeersdrukte de capaciteit van de verbinding zwaar belasten. De oproep om een tweede brug te overwegen, onderstreept dat infrastructuur moet meegroeien met de economische ambities.
Zonder tijdige investeringen in wegen, openbaar vervoer en verkeersveiligheid kunnen nieuwe bedrijvigheid en bevolkingsgroei bestaande knelpunten verder vergroten. De havens kunnen Commewijne mogelijk een strategische positie geven in de regionale handel, onder meer door Frans-Guyana via Suriname te ondersteunen bij import. Die ambitie biedt kansen, maar vereist meer dan een gunstige geografische ligging. Betrouwbare logistiek, goede verbindingen, heldere regelgeving en voldoende capaciteit zijn essentieel om zulke plannen daadwerkelijk te realiseren. De uitdaging voor het districtsbestuur is daarom om verder te kijken dan de komst van investeerders. Transparante afspraken over lokale werkgelegenheid, bescherming van landbouwgrond, infrastructuur en ondersteuning van ondernemers moeten onderdeel zijn van de ontwikkelingsstrategie. Ook de gevolgen voor woongebieden en de leefomgeving verdienen structurele aandacht. Commewijne heeft onmiskenbaar economische mogelijkheden. Maar de droom van een stad binnen vijf jaar krijgt pas betekenis wanneer de inwoners daar aantoonbaar beter van worden. Niet het aantal aangekondigde projecten, maar de kwaliteit van de banen, de bescherming van voedselproductie en een evenwichtige verdeling van de opbrengsten zullen bepalen of de economische groei werkelijk vooruitgang oplevert.
Volg Ko’W’ Checking voor nieuws, data en meer gesprekken over samenleving, ondernemerschap, leiderschap en ontwikkeling, op de Facebookpagina, TIKTOK and Youtube kanaal. Voor alle nieuws uit Suriname en de wereld check: www.kowchecking.com
