Tijdens de viering van de Dag der Agrariërs heeft het ministerie van Landbouw, Veeteelt en Visserij de onmisbare bijdrage van landbouwers aan de ontwikkeling van Suriname benadrukt, maar achter de uitgesproken waardering schuilt een sector die dagelijks vecht tegen smokkel, onzekere afzet, stijgende kosten en een gebrek aan essentiële voorzieningen.
Vertegenwoordigers van het ministerie stonden op woensdag 8 oktober samen met agrariërs stil bij het werk van de mensen die de voedselvoorziening overeind houden. De jaarlijkse herdenking bood niet alleen ruimte voor erkenning, maar legde eveneens bloot hoeveel structurele problemen nog moeten worden opgelost voordat landbouwers werkelijk kunnen rekenen op een gezond ondernemersklimaat.
Minister Mike Noersalim maakte duidelijk dat de ontwikkeling van de landbouw niet mogelijk is zonder deugdelijke wetgeving en consequente handhaving. Bescherming van producenten vereist volgens hem dat zowel ondernemers als overheidsdiensten zich strikt aan de bestaande regels houden.
Een recente kwestie rond de peperteelt illustreert hoe kwetsbaar lokale boeren blijven. Peperproducenten konden eindelijk profiteren van een gunstige marktprijs, maar zagen hun inkomsten onder druk komen nadat peper vermoedelijk illegaal uit een ander land werd binnengebracht. Het extra aanbod duwde de binnenlandse prijs omlaag en beroofde landbouwers van een opbrengst waarvoor zij maandenlang hadden gewerkt.
Noersalim liet er geen twijfel over bestaan dat onregelmatigheden niet ongemoeid zullen worden gelaten. Indien wordt vastgesteld dat de invoer buiten de wettelijke procedures heeft plaatsgevonden, moeten volgens hem maatregelen volgen. Medewerkers van het ministerie dragen daarbij een zware verantwoordelijkheid, omdat wetten weinig bescherming bieden wanneer controle, opsporing en sancties achterwege blijven.
De peperzaak raakt aan een breder probleem binnen de Surinaamse landbouw. Boeren investeren in grondbewerking, zaaigoed, meststoffen, gewasbescherming, arbeid en transport zonder vooraf te weten welke prijs zij bij de oogst zullen ontvangen. Een plotselinge stroom goedkope of illegaal ingevoerde producten kan hun volledige investering in korte tijd waardeloos maken.
Onderdirecteur Soeparman Sawirjo van Landbouw Midden bracht de dagelijkse werkelijkheid van agrariërs onder woorden. Hun werk begint dikwijls voor zonsopgang en wordt verricht onder omstandigheden die nauwelijks voorspelbaar zijn. Droogte, overvloedige regen, ziekten, plagen en schommelende marktprijzen vormen voortdurende risico’s, maar desondanks blijven landbouwers produceren zodat gezinnen iedere dag voedsel op tafel kunnen zetten.
Landbouw omvat daardoor veel meer dan het telen van gewassen of het houden van dieren. De sector bepaalt mede de voedselzekerheid, verschaft werkgelegenheid, genereert inkomen en kan een stevige pijler worden onder de nationale economie. Een land dat zijn eigen voedselproducenten onvoldoende beschermt, maakt zich afhankelijker van invoer en daarmee kwetsbaarder voor internationale prijsstijgingen en verstoringen in de aanvoer.
Verschillende sprekers stonden tijdens de bijeenkomst stil bij de positie van agrariërs binnen de volledige voedselketen. Districtscommissaris Glenda Kranenburg van Wanica Noordwest, directeur Rayen Toekoen van het directoraat Landbouwkundig Onderzoek, Afzet en Verwerking en regiocoördinator Armand Matdoerijat behoorden tot de aanwezige functionarissen.
De uitgesproken waardering voor landbouwers zal uiteindelijk moeten worden vertaald in voorzieningen die op het veld merkbaar zijn. Producenten hebben behoefte aan deskundige begeleiding, betaalbare financiering, moderne productietechnieken, betrouwbaar plantmateriaal en goed onderhouden infrastructuur. Functionerende irrigatie en drainage zijn eveneens onmisbaar, evenals afzetmarkten die voldoende zekerheid bieden om investeringen verantwoord te maken.
Klimaatverandering verhoogt intussen de druk op een sector die al met forse productiekosten kampt. Onregelmatige neerslag, extreme droogte en wateroverlast kunnen oogsten vernietigen, terwijl ziekten en plagen steeds meer middelen en vakkennis vereisen. Ook de beschikbaarheid en rechtszekerheid van landbouwgrond blijven bepalend voor ondernemers die hun productie willen uitbreiden.
De vergrijzing vormt een andere bedreiging voor de toekomst van de sector. Jongeren kiezen niet vanzelf voor landbouw wanneer zij vooral lage marges, zwaar werk en onzekerheid zien. Het ministerie probeert daarom meer jongeren te interesseren voor opleidingen binnen de agrarische sector en werkt daarvoor samen met verschillende onderwijsinstellingen en het ministerie van Onderwijs, Wetenschap en Cultuur.
Modernisering krijgt echter pas betekenis wanneer jonge landbouwers toegang krijgen tot grond, startkapitaal, technologie, begeleiding en een markt waarop zij hun producten tegen een redelijke prijs kunnen verkopen. Onderwijs zonder economisch perspectief levert diploma’s op, maar bouwt nog geen nieuwe generatie producenten.
Een geloofwaardig landbouwbeleid voor Suriname vraagt daarom om betere grenscontrole, transparante invoerprocedures, tijdige marktinformatie, toegankelijke kredietregelingen en een concreet investeringsprogramma voor irrigatie, drainage en verwerking. Het ministerie, de districtsbesturen, landbouworganisaties, financiële instellingen en het bedrijfsleven zullen gezamenlijk moeten handelen, maar de overheid moet de koers bepalen, verantwoordelijkheden vastleggen en resultaten meetbaar maken.
De Dag der Agrariërs verdient pas werkelijk betekenis wanneer erkenning verder gaat dan toespraken en plechtigheden, want boeren hebben niet alleen behoefte aan lof, maar vooral aan bescherming tegen oneerlijke handel, zekerheid over hun afzet en een beleid dat hun harde arbeid omzet in een leefbaar inkomen en een sterkere voedselvoorziening voor het hele land.
Volg Ko’W’ Checking voor nieuws, data en meer gesprekken over samenleving, ondernemerschap, leiderschap en ontwikkeling, op de Facebookpagina, TIKTOK and Youtube kanaal. Voor alle nieuws uit Suriname en de wereld check: www.kowchecking.com
