De behandeling van de ontwerpwet inzake de ontneming van wederrechtelijk verkregen voordeel (OWVV) heeft in De Nationale Assemblee geleid tot een principiële discussie over de vraag hoe Suriname de strijd tegen crimineel vermogen het beste kan organiseren. Waar de noodzaak om wederrechtelijk verkregen vermogen af te pakken nauwelijks ter discussie staat, lopen de meningen uiteen over de juridische route die daarvoor moet worden gekozen. NPS-parlementariër Jeffrey Lau plaatste tijdens de openbare vergadering kritische kanttekeningen bij het wetsvoorstel. Volgens hem is een effectieve aanpak van crimineel vermogen onmisbaar in de bestrijding van georganiseerde criminaliteit, witwassen en andere ernstige misdrijven. Tegelijkertijd waarschuwde hij ervoor dat de introductie van een afzonderlijke wet zorgvuldig moet worden afgewogen, omdat Suriname al ruim twintig jaar beschikt over een wettelijke regeling voor de ontneming van wederrechtelijk verkregen voordeel. Lau wees erop dat deze regeling sinds 2002 is verankerd in zowel het Wetboek van Strafrecht als het Wetboek van Strafvordering. Volgens hem ligt de uitdaging daarom niet zozeer in het creëren van een nieuw wettelijk kader, maar in het moderniseren van de bestaande bepalingen.
De snelle ontwikkeling van cryptovaluta, offshore constructies, digitale financiële systemen en andere moderne vermogensvormen vraagt volgens de parlementariër om een eigentijdse actualisering van de wetgeving. Hij stelde echter dat onvoldoende is onderbouwd waarom die noodzakelijke modernisering uitsluitend via een zelfstandige wet zou kunnen plaatsvinden. Volgens Lau brengt het aanpassen van de bestaande wetboeken belangrijke voordelen met zich mee. Een geïntegreerd strafrechtelijk systeem voorkomt volgens hem versnippering van regelgeving, biedt meer rechtszekerheid voor burgers, advocaten en rechters en verkleint de kans op uiteenlopende interpretaties van vergelijkbare wettelijke bepalingen. Daarmee blijft het strafrecht één samenhangend geheel, zonder dat nieuwe juridische constructies naast de bestaande regelgeving ontstaan. Zijn centrale boodschap was dan ook dat de regering overtuigend moet motiveren waarom wordt gekozen voor een afzonderlijke wet als het huidige strafrechtelijke stelsel nog steeds de basis vormt voor de ontneming van crimineel vermogen. In zijn visie verdient het actualiseren en versterken van de bestaande wetboeken de voorkeur boven het creëren van een nieuw wettelijk instrument. Vanuit de coalitie kreeg het wetsvoorstel echter nadrukkelijke steun. NDP-parlementariër Raymond Sapoen verdedigde de keuze voor een zelfstandige wet en stelde dat daar juridisch noch systematisch bezwaren tegen bestaan.
Volgens hem blijven de bestaande bepalingen in het Wetboek van Strafrecht en het Wetboek van Strafvordering volledig van kracht, waardoor geen sprake is van het vervangen of uithollen van de huidige regelgeving. Sapoen erkende dat versnippering van wetgeving een aandachtspunt is, maar betoogde dat een afzonderlijke regeling juist een duidelijke meerwaarde heeft. Volgens hem geeft een zelfstandige wet een krachtig maatschappelijk en politiek signaal af dat de Surinaamse overheid vastberaden is om crimineel vermogen af te pakken. Daarnaast maakt een afzonderlijke wettelijke regeling de aanpak van witwassen, georganiseerde criminaliteit en illegale vermogensvorming volgens hem zichtbaarder, terwijl tegelijkertijd de naleving en handhaving van de wet worden versterkt. De discussie in De Nationale Assemblee laat daarmee zien dat de meningsverschillen niet gaan over de noodzaak om criminelen financieel te raken, maar over de wijze waarop dat juridisch het meest effectief moet worden vormgegeven. Waar Lau kiest voor versterking van het bestaande strafrechtelijke fundament door modernisering van de huidige wetboeken, ziet Sapoen juist in een zelfstandige wet een krachtiger instrument dat zowel de rechtspraktijk als het maatschappelijke vertrouwen in de bestrijding van criminaliteit kan versterken. Met de behandeling van de OWVV lijkt de kernvraag daarmee niet langer of crimineel vermogen moet worden afgepakt, maar of Suriname daarvoor zijn bestaande wetgeving moet vernieuwen of een nieuw juridisch kader moet optuigen.
Volg Ko’W’ Checking voor nieuws, data en meer gesprekken over samenleving, ondernemerschap, leiderschap en ontwikkeling, op de Facebookpagina, TIKTOK and Youtube kanaal. Voor alle nieuws uit Suriname en de wereld check: www.kowchecking.com
