In Suriname groeit de bezorgdheid over de toegankelijkheid van levensnoodzakelijke zorg voor nierdialysepatiënten. Tijdens een recente vergadering met de vaste parlementaire commissie voor Volksgezondheid, Welzijn en Arbeid (VWA) hebben de Patiëntenorganisatie van het Nationaal Nierdialyse Centrum en de Nierstichting een scherp beeld geschetst van een systeem dat voor steeds meer patiënten financieel onhoudbaar wordt. Centraal in de kritiek staat het feit dat verzekerde patiënten van het SZF alsnog geconfronteerd worden met torenhoge bijbetalingen voor noodzakelijke medische ingrepen, zoals shuntoperaties. Bedragen die oplopen tot SRD 20.000 of meer zijn voor veel gezinnen simpelweg niet op te brengen. Wat op papier een verzekerd zorgstelsel is, blijkt in de praktijk voor chronisch zieke patiënten een systeem met forse financiële drempels. Volgens vertegenwoordigers van de patiëntenorganisaties is dit niet langer een incident, maar een structureel probleem dat direct ingrijpt op de overlevingskansen en levenskwaliteit van mensen met nierfalen.
Dialyse is immers geen keuze, maar een levenslange noodzaak. Wanneer toegang tot deze zorg afhankelijk wordt van persoonlijke financiële draagkracht, ontstaat een fundamenteel vraagstuk van gelijkheid en rechtvaardigheid in de gezondheidszorg. Daarbovenop komt de geografische ongelijkheid in zorgvoorzieningen. Patiënten uit districten buiten Paramaribo worden dubbel getroffen, niet alleen door de medische kosten, maar ook door reisafstanden, transportkosten en de logistieke last van meerdere wekelijkse behandelingen. Voor deze groep wordt zorg niet alleen duur, maar ook fysiek en sociaal uitputtend. De discussie in de commissie maakte duidelijk dat er politieke aandacht is voor deze knelpunten, maar concrete structurele oplossingen blijven vooralsnog uit. Ook de mogelijke herinvoering van het zogenoemde one-stop-shop model voor chronische ziekten kwam ter sprake. Dat systeem, bedoeld om eerstelijnszorg te bundelen en toegankelijker te maken, werd eerder stopgezet ondanks signalen dat het juist efficiëntie en patiëntvriendelijkheid kon verbeteren. De vraag blijft waarom effectieve initiatieven verdwijnen terwijl de druk op het zorgsysteem toeneemt.
Daarnaast onderstreept de discussie een bredere zwakte in het zorgbeleid, de afhankelijkheid van verzekeringsdekking die in de praktijk onvoldoende aansluit op de realiteit van chronische aandoeningen. Wanneer essentiële behandelingen slechts gedeeltelijk worden vergoed, verschuift de last naar de patiënt, precies de groep die het minst in staat is die kosten te dragen. De parlementaire commissie heeft aangekondigd de knelpunten verder te onderzoeken, met bijzondere aandacht voor verzekeringsstructuren en toegankelijkheid van zorg. Maar voor patiënten en belangenorganisaties is de urgentie duidelijk, zonder snelle structurele ingrepen dreigt nierzorg in Suriname een privilege te worden in plaats van een recht. Wat op het spel staat, is niet alleen het functioneren van een zorgsysteem, maar de vraag of chronisch zieke burgers in Suriname daadwerkelijk kunnen rekenen op bescherming wanneer zij die het hardst nodig hebben.
Volg Ko’W’ Checking voor nieuws, data en meer gesprekken over samenleving, ondernemerschap, leiderschap en ontwikkeling, op de Facebookpagina, TIKTOK and Youtube kanaal. Voor alle nieuws uit Suriname en de wereld check: www.kowchecking.com
