Met een energieagenda die betaalbaarheid, leveringszekerheid en verduurzaming aan elkaar moet koppelen, probeert India zijn voorzitterschap van BRICS in 2026 te gebruiken om het mondiale Zuiden een zwaardere stem te geven in een wereldmarkt die steeds harder wordt geteisterd door geopolitieke conflicten, prijsschokken, klimaatdruk en een groeiende vraag naar elektriciteit. Premier Narendra Modi heeft duidelijk gemaakt dat ontwikkelingslanden niet langer uitsluitend de afnemers van buitenlandse technologie en dure energie mogen blijven, maar gezamenlijk richting moeten geven aan een toekomst waarin economische groei niet wordt afgeremd door energieschaarste of afhankelijkheid.
Door een beleidsbijdrage van energieminister Manohar Lal Khattar publiekelijk onder de aandacht te brengen, schaarde Modi zich achter het uitgangspunt dat sterke nationale maatregelen onvoldoende zijn wanneer internationale samenwerking, financiering en technologische uitwisseling achterblijven. India wil daarom binnen BRICS werken aan tastbare afspraken over toegang tot elektriciteit, betrouwbare energienetwerken, schonere productie, groene waterstof, elektrische mobiliteit, digitale innovatie en een transitie die rekening houdt met de economische mogelijkheden van ontwikkelingslanden.
De Indiase energieagenda steunt op drie hoofdpijlers die bestaan uit energiezekerheid en duurzaamheid, eerlijke toegang tot elektriciteit en versnelde technologische vernieuwing. Onder het motto Energie voor iedereen wil New Delhi voorkomen dat de wereldwijde omschakeling naar schonere energie uitsluitend wordt bepaald door rijke landen die beschikken over goedkoop kapitaal, sterke netwerken en voldoende opslagcapaciteit, terwijl armere economieën met hoge rentetarieven, verouderde infrastructuur en beperkte technische kennis achterblijven.
Het politieke gewicht achter dat streven is aanzienlijk, omdat de elf landen binnen BRICS samen bijna de helft van de wereldbevolking en ongeveer 40 procent van de mondiale economie vertegenwoordigen. Olie en gasproducenten zoals Rusland, Iran, Saudi Arabië en de Verenigde Arabische Emiraten zitten binnen hetzelfde samenwerkingsverband als industriële grootmachten China en India, biobrandstofproducent Brazilië en Afrikaanse landen met omvangrijke voorraden grondstoffen die noodzakelijk zijn voor batterijen, elektriciteitsnetten en hernieuwbare technologie.
India presenteert zijn eigen ontwikkeling als bewijs dat snelle verandering mogelijk is, nadat het land al in Juni 2025 de grens passeerde waarbij meer dan de helft van het geïnstalleerde elektriciteitsvermogen afkomstig was uit niet fossiele bronnen. Daarmee werd een doel uit het nationale klimaatbeleid ruim vijf jaar eerder bereikt, waarna de totale niet fossiele capaciteit eind Maart 2026 verder steeg tot ruim 283 gigawatt, waaronder meer dan 150 gigawatt zonnevermogen, 56 gigawatt windenergie, ruim 51 gigawatt grote waterkracht en bijna 9 gigawatt kernenergie.
Achter deze indrukwekkende capaciteitscijfers schuilt echter een werkelijkheid die minder groen is dan de politieke presentatie doet vermoeden, omdat geïnstalleerd vermogen niet hetzelfde is als daadwerkelijk opgewekte elektriciteit. Niet fossiele bronnen leverden in het boekjaar 2025 tot 2026 ongeveer 29 procent van de Indiase elektriciteitsproductie, waardoor fossiele centrales nog altijd ruim 70 procent voor hun rekening namen en steenkool voorlopig onmisbaar bleef voor de continuïteit van de stroomvoorziening.
Een volledig afscheid van fossiele energie staat daarom niet op de Indiase agenda, want New Delhi zet tegelijk in op steenkoolvergassing, efficiëntere thermische centrales en technieken voor het opvangen en hergebruiken van CO2. Deze combinatie maakt de strategie realistischer voor landen die snel groeiende bevolkingen, industrieën en steden van stroom moeten voorzien, maar legt ook een fundamentele spanning bloot tussen klimaatambities en economische noodzaak, omdat schoner gebruik van steenkool nog altijd uitstoot veroorzaakt en grote investeringen kan vasthouden in infrastructuur die tientallen jaren meegaat.
Het moderniseringsplan reikt verder dan nieuwe centrales en zonnepanelen, aangezien India zijn transmissienetwerk uitbreidt, groene energiecorridors bouwt en meer dan zestig miljoen slimme meters heeft geplaatst. De geplande India Energy Stack moet energiegegevens, betalingen, aansluitingen en digitale diensten beter met elkaar verbinden, terwijl een opslagdoel van 410 gigawattuur in 2032 moet voorkomen dat de snelle groei van zonne en windenergie wordt afgeremd door een gebrek aan flexibiliteit wanneer de zon niet schijnt of de wind wegvalt.
Elektriciteit is voor grote delen van het mondiale Zuiden nog altijd geen vanzelfsprekend basisproduct, aangezien wereldwijd honderden miljoenen mensen zonder aansluiting leven en ongeveer 2,1 miljard mensen voor het koken afhankelijk blijven van vervuilende brandstoffen. Vooral in Afrika is de achterstand hardnekkig, waardoor politieke verklaringen over een eerlijke energietransitie betekenisloos blijven wanneer zij niet worden gevolgd door betaalbare leningen, lokale vakopleidingen, regionale elektriciteitsverbindingen, technologieoverdracht en productiecapaciteit in de landen die de achterstand moeten inhalen.
De grote test voor India ligt daarom niet in het formuleren van opnieuw een indrukwekkende verklaring, maar in het omzetten van de uiteenlopende belangen binnen BRICS in gezamenlijke projecten met duidelijke budgetten, termijnen en meetbare resultaten. Energieproducerende landen willen hun fossiele inkomsten beschermen, industriële grootmachten zoeken afzetmarkten voor technologie en grondstofrijke staten willen voorkomen dat hun mineralen opnieuw goedkoop worden uitgevoerd om elders de winstgevende eindproducten te vervaardigen.
Een land als Suriname hoeft deze ontwikkeling niet vanaf de zijlijn te bekijken, omdat de toekomstige olie inkomsten kunnen worden gebruikt om het elektriciteitsnet te versterken, zonne energie en opslag op te schalen en technische opleidingen te verbinden aan de nieuwe energiesector. Paramaribo moet daarbij voorkomen dat buitenlandse leningen en geïmporteerde systemen zonder transparante aanbestedingen, gegevensbescherming en lokale kennis worden ingevoerd, want energieonafhankelijkheid ontstaat pas wanneer technologie ook bestuurlijk, financieel en technisch kan worden beheerst.
Modi heeft met zijn energieagenda een machtige ambitie op tafel gelegd, maar de geloofwaardigheid daarvan zal uiteindelijk niet worden gemeten aan toespraken, slogans of het aantal internationale bijeenkomsten. Het werkelijke oordeel volgt bij huishoudens die voor het eerst betrouwbaar licht krijgen, ondernemers die niet langer door stroomuitval worden lamgelegd en landen die hun ontwikkeling kunnen financieren zonder hun energievoorziening, grondstoffen of politieke zelfstandigheid uit handen te geven.
Volg Ko’W’ Checking voor nieuws, data en meer gesprekken over samenleving, ondernemerschap, leiderschap en ontwikkeling, op de Facebookpagina, TIKTOK and Youtube kanaal. Voor alle nieuws uit Suriname en de wereld check: www.kowchecking.com
