De Nationale Assemblée heeft met 29 algemene stemmen ingestemd met een wijziging van de Wet van 24 november 1975 tot regeling van het Surinamerschap en het Ingezetenschap. De wijziging moet voor personen van Surinaamse afkomst mogelijk maken om onder bepaalde voorwaarden de Surinaamse nationaliteit te verkrijgen om Suriname internationaal in de sport te vertegenwoordigen, zonder afstand te hoeven doen van hun andere nationaliteit. In de praktijk is het vooral een erkenning van een probleem dat al jaren bestaat, Suriname beschikt over een grote diaspora met sporttalent, maar heeft zichzelf door starre regelgeving gedeeltelijk buitenspel gezet. De wet opent nu een deur die lange tijd op een kier heeft gestaan. Surinaamse sporters die buiten het land zijn geboren of een buitenlandse nationaliteit bezitten, krijgen meer mogelijkheden om onder de Surinaamse vlag uit te komen. Dat kan het nationale sportbestand versterken en Suriname toegang geven tot talent om voor andere landen te kiezen. De kern van de wetswijziging is begrijpelijk. Sporters van Surinaamse afkomst moeten niet onnodig worden uitgesloten omdat zij toevallig ook een andere nationaliteit bezitten. De Surinaamse diaspora is omvangrijk en binnen die gemeenschap bevindt zich ongetwijfeld talent dat internationaal kan concurreren.
Toch moet de regering oppassen dat deze wet niet wordt gepresenteerd als oplossing voor de problemen binnen de Surinaamse sport. Een paspoort maakt iemand nog geen topsporter. Een nationaliteitsbesluit zorgt niet voor trainingsfaciliteiten, professionele begeleiding, medische ondersteuning, financiële zekerheid, sportwetenschappelijke kennis of een goed functionerend topsportprogramma. Suriname heeft decennialang moeite gehad om talent structureel te ontwikkelen. Sporters worden regelmatig afhankelijk van persoonlijke initiatieven, familie, sponsoren en diaspora organisaties. Wanneer zij uiteindelijk internationaal doorbreken, blijkt de belangstelling van de overheid vaak groter dan tijdens de jaren waarin het talent daadwerkelijk moest worden ontwikkeld. De betrokkenheid van diaspora sporters kan een enorme meerwaarde zijn. Zij brengen niet alleen talent mee, maar vaak ook internationale ervaring, professionele netwerken, trainingsmethoden en kennis van topsportstructuren. Maar dan moet Suriname de diaspora niet uitsluitend benaderen wanneer er een groot internationaal toernooi voor de deur staat. Sporters moeten niet het gevoel krijgen dat hun Surinaamse afkomst alleen interessant is wanneer er medailles, kwalificaties of publiciteit te behalen zijn. Wie voor Suriname kiest, moet ook daadwerkelijk onderdeel worden van een professioneel sportbeleid.
Dat betekent duidelijke procedures, snelle administratieve afhandeling, begeleiding en vooral zekerheid. Topsporters hebben weinig aan bureaucratische onzekerheid wanneer hun carrière wordt bepaald door internationale deadlines, kwalificatienormen en regelgeving van internationale sportfederaties. De aanneming van het wetsvoorstel is politiek gezien opvallend. In een land waar politieke partijen elkaar op vrijwel ieder dossier kunnen bestrijden, bleek sport opnieuw een terrein waarop nationale eensgezindheid mogelijk is. Initiatiefnemer Jones benadrukte de verbindende kracht van sport en verwees naar momenten waarop Surinamers gezamenlijk trots zijn op nationale sporters. Ook de NDP fractie, Rabindre Parmessar, wees op de bijdrage van diaspora spelers aan nationale eenheid. Vanuit de VHP benadrukte Asiskumar Gajadien het belang van overleg en garanties, terwijl de ABOP via Ronny Brunswijk de bredere betrokkenheid van de diaspora toejuichte. Parlementsvoorzitter Michael A. Adhin wees terecht op het feit dat er nog verschillende stappen moeten worden gezet voordat de regeling daadwerkelijk in werking kan treden. Juist daar zal moeten blijken of deze wetswijziging meer is dan politieke symboliek.
Het ministerie van Jeugdontwikkeling en Sport, Burgerzaken, Buitenlandse Zaken, de sportbonden en het Surinaams Olympisch Comité zullen allemaal een rol moeten spelen. Tijdens de voorbereiding zijn deze instanties gehoord. Dat is positief, maar overleg alleen is geen garantie voor een werkbare regeling. Er moet duidelijkheid komen over procedures, voorwaarden, verantwoordelijkheden en termijnen. Sporters die gebruik willen maken van de nieuwe mogelijkheid mogen niet van het ene loket naar het andere worden gestuurd. Iedere verloren maand kan voor een topsporter een verloren kans betekenen. Bovendien moeten de internationale regels nauwlettend worden gevolgd. Suriname kan bepalen wie volgens de nationale wet de Surinaamse nationaliteit kan verkrijgen, maar internationale sportorganisaties bepalen vervolgens onder welke voorwaarden iemand daadwerkelijk voor Suriname mag uitkomen. Een Surinaams paspoort betekent niet automatisch speelgerechtigdheid voor iedere internationale competitie. De regering heeft daar zelf al op gewezen. Wie dat verschil negeert, verkoopt de samenleving een halve waarheid.
Vicepresident Gregory Rusland sprak na de aanneming over trots en samenwerking en benadrukte dat Suriname moet bouwen aan een natie waarop alle Surinamers trots kunnen zijn. Trots ontstaat wanneer een jonge sporter in Suriname daadwerkelijk kansen krijgt. Wanneer een talent niet hoeft te emigreren omdat er thuis geen faciliteiten zijn. Wanneer coaches professioneel worden opgeleid. Wanneer sportbonden transparant functioneren. Wanneer talentontwikkeling geen politieke gunst is, maar nationaal beleid. Suriname moet de diaspora niet zien als een verzameling buitenlandse sporters die op het laatste moment kunnen worden ingezet om gaten in nationale selecties te vullen. De diaspora moet worden gezien als een strategische verlenging van de Surinaamse sportgemeenschap. De 29 stemmen in het parlement hebben de deur geopend. Nu moet de regering bewijzen dat zij ook weet wat er achter die deur moet gebeuren. Als Suriname dat begrijpt, kan deze wetswijziging een belangrijke doorbraak worden. Als het bij politieke woorden, nationale trots en incidentele aandacht blijft, heeft het parlement vooral een deur geopend naar een kamer waarin opnieuw hetzelfde probleem ligt te wachten.
Volg Ko’W’ Checking voor nieuws, data en meer gesprekken over samenleving, ondernemerschap, leiderschap en ontwikkeling, op de Facebookpagina, TIKTOK en Youtube kanaal. Voor alle nieuws uit Suriname en de wereld check: www.kowchecking.com
