Voor veel jongeren is de overheid niet meer dan een abstract begrip dat vooral bestaat uit ministeries, ambtenaren en ingewikkelde beleidsstukken. Dat beeld proberen vijf Surinaamse scholen te doorbreken. Leerlingen uit leerjaar 8 van de Richenel Sloote School, OS Tourtonne 3, de Maria Hartmanschool, de Petrus Dondersschool en de Ritfeldschool brachten onlangs een educatief bezoek aan het Ministerie van Binnenlandse Zaken (BiZa). Het bezoek gaf de scholieren niet alleen een kijkje achter de schermen, maar maakte ook zichtbaar hoeveel verschillende taken en verantwoordelijkheden schuilgaan achter het functioneren van de overheid. Het initiatief is meer dan een schooluitstapje. Jongeren die later zelf deel uitmaken van de samenleving, hebben er belang bij te weten hoe de overheid werkt en welke rol verschillende instanties daarin spelen. Door leerlingen al op jonge leeftijd kennis te laten maken met overheidswerkzaamheden, wordt geprobeerd de afstand tussen jongeren en de publieke sector kleiner te maken.
Tijdens het bezoek werden de scholen gekoppeld aan verschillende beleidsgebieden en directoraten binnen het ministerie. Daarmee kregen de leerlingen niet simpelweg een algemene rondleiding, maar werden zij gericht meegenomen in specifieke werkzaamheden. Directeuren en afdelingshoofden namen de begeleiding voor hun rekening en legden uit welke taken hun afdelingen uitvoeren en welke verantwoordelijkheid zij dragen binnen het ministerie. Voor de leerlingen betekende dit een directe kennismaking met werk dat zij normaal gesproken vooral van buitenaf kennen. Beleidsvorming, dienstverlening en bestuurlijke processen kregen een concreter gezicht. De rondleidingen boden bovendien ruimte voor interactie, waarbij de leerlingen hun eigen vragen konden stellen en uitleg kregen van de mensen die dagelijks met deze werkzaamheden bezig zijn. Ook audiovisueel materiaal maakte deel uit van het programma. De leerlingen kregen videobeelden te zien over het Directoraat Binnenlandse Zaken (DBZ) en bekeken een introductievideo over het ministerie. Daarmee werd geprobeerd de vaak complexe werkzaamheden op een begrijpelijke en toegankelijke manier over te brengen.
Minister van Binnenlandse Zaken, Marinus Bee, sprak de jeugdigen eveneens toe. Hij moedigde hen aan om zich te blijven ontwikkelen, kennis op te doen en zich actief in te zetten voor de samenleving. Die boodschap is van belang, zeker in een tijd waarin jongeren steeds vaker geconfronteerd worden met maatschappelijke uitdagingen en tegelijkertijd worden gezien als de toekomstige dragers van het land. Het bezoek laat zien dat burgerschapsvorming niet uitsluitend binnen de muren van een klaslokaal hoeft plaats te vinden. Theorie krijgt pas echt betekenis wanneer leerlingen kunnen zien hoe organisaties daadwerkelijk functioneren. Een bezoek aan een ministerie kan daarom een waardevolle aanvulling zijn op het reguliere onderwijs. Het maakt duidelijk dat overheidsbeleid niet alleen uit documenten en besluiten bestaat, maar uiteindelijk invloed heeft op het dagelijks leven van burgers. Tegelijkertijd legt een dergelijk bezoek ook een verantwoordelijkheid bij de overheid zelf. Wie jongeren wil interesseren voor de publieke sector, moet niet alleen vertellen wat een ministerie doet, maar vooral laten zien waarom dat werk ertoe doet. Transparantie, toegankelijkheid en een begrijpelijke uitleg zijn daarbij essentieel. Jongeren moeten het gevoel krijgen dat de overheid niet een gesloten systeem is waarin besluiten achter gesloten deuren worden genomen, maar een publieke organisatie die uiteindelijk in dienst staat van de samenleving.
Voor OS Tourtonne 3 kreeg het bezoek een bijzonder slot met een kennismaking met het beleidsgebied Kustwacht. De leerlingen kregen een presentatie over de werkzaamheden van de Kustwacht en maakten aansluitend een korte rondgang over het terrein. Daarmee werd opnieuw duidelijk dat binnen de overheid uiteenlopende disciplines samenkomen, van bestuur en beleid tot veiligheid en dienstverlening. Het educatieve bezoek heeft de leerlingen daarmee een breder beeld gegeven van het werk achter de schermen van de overheid. Belangrijker nog is dat zij konden ervaren dat maatschappelijke betrokkenheid begint met kennis en bewustwording. Wie jongeren wil voorbereiden op hun rol als toekomstige burgers, moet hen niet alleen vertellen hoe het land wordt bestuurd, maar hen ook de kans geven dat bestuur van dichtbij te bekijken. De kennismaking met BiZa is in dat opzicht een stap in de goede richting. Want een generatie die begrijpt hoe de overheid werkt, staat sterker om later kritisch, betrokken en verantwoordelijk deel te nemen aan de samenleving.
Volg Ko’W’ Checking voor nieuws, data en meer gesprekken over samenleving, ondernemerschap, leiderschap en ontwikkeling, op de Facebookpagina, TIKTOK en Youtube kanaal. Voor alle nieuws uit Suriname en de wereld check: www.kowchecking.com