Het Openbaar Ministerie wil de ontstane onduidelijkheid in de samenleving wegnemen over de vrijlating wanneer een bestuurder na een ernstig verkeersongeval waarbij sprake is van zwaar lichamelijk letsel of een dodelijke afloop kort na de aanhouding wordt vrijgelaten, leidt dat vaak tot grote verontwaardiging en onbegrip in de samenleving. Vooral slachtoffers, nabestaanden en hun families ervaren een dergelijke vrijlating regelmatig als moeilijk te begrijpen. Het Openbaar Ministerie (OM) benadrukt echter dat beslissingen in deze zaken niet worden genomen op basis van emoties, maar binnen de grenzen van de wetgeving die in Suriname van kracht is. Volgens het OM betekent een snelle vrijlating van een verdachte niet dat de zaak wordt gesloten of dat er geen vervolging zal plaatsvinden. Een heenzending houdt uitsluitend in dat er op dat moment geen wettelijke basis bestaat om de verdachte langer in verzekering te houden. Het strafrechtelijk onderzoek blijft daarna volledig doorgaan. De Rijwet schrijft voor dat een bestuurder die betrokken is bij een ernstig verkeersongeval niet automatisch in verzekering kan worden gesteld. Inverzekeringstelling is een strafrechtelijke maatregel waarbij een verdachte na zijn aanhouding gedurende een bepaalde periode wordt vastgehouden om het onderzoek veilig te stellen. Voor deze maatregel gelden echter specifieke wettelijke voorwaarden. Artikel 20 van de Rijwet bepaalt dat een bestuurder alleen in verzekering kan worden gesteld wanneer naast het verkeersongeval ook sprake is van één of meerdere strafverzwarende omstandigheden.
Daarbij kan het onder meer gaan om rijden onder invloed van alcohol, het besturen van een voertuig zonder geldig rijbewijs of een ernstige overschrijding van de toegestane maximumsnelheid. Alleen het feit dat een ongeval ernstig is afgelopen, bijvoorbeeld met zwaar letsel of een dodelijk slachtoffer, is volgens de wet niet automatisch voldoende om iemand in verzekering te houden. Het OM legt uit dat er situaties kunnen ontstaan waarin de gevolgen van een verkeersongeval zeer ernstig zijn, terwijl de wettelijke voorwaarden voor inverzekeringstelling ontbreken. Een bestuurder kan bijvoorbeeld betrokken raken bij een ongeval waarbij een slachtoffer zwaar gewond raakt, maar op het moment van het ongeval wel beschikken over een geldig rijbewijs, niet onder invloed zijn en zich niet schuldig hebben gemaakt aan een ernstige snelheidsovertreding. In een dergelijk geval schrijft de wet voor dat de verdachte moet worden heengezonden. Dat besluit betekent niet dat het handelen van de bestuurder wordt goedgekeurd of dat de gevolgen van het ongeval worden onderschat. Het betekent uitsluitend dat de wettelijke mogelijkheid om de persoon vast te houden niet aanwezig is. Het OM benadrukt dat een heenzending geen uitspraak is over schuld of onschuld. De vraag of een bestuurder strafrechtelijk verantwoordelijk is voor een ongeval wordt pas beoordeeld nadat het volledige onderzoek is afgerond en het dossier is bestudeerd. De politie kan aanvullende getuigenverklaringen verzamelen, technisch onderzoek uitvoeren, voertuiggegevens analyseren en deskundigen inschakelen om de omstandigheden van het ongeval vast te stellen.
Ook kunnen medische rapporten en andere bewijsmiddelen een belangrijke rol spelen bij de beoordeling van de zaak. Wanneer het onderzoek voldoende informatie heeft opgeleverd, beoordeelt het OM of er voldoende gronden zijn om de verdachte voor de rechter te brengen. Indien dat het geval is, kan de bestuurder worden gedagvaard en zal de rechter uiteindelijk moeten beoordelen of er sprake is van strafbare feiten en welke gevolgen daaraan verbonden zijn. Het OM stelt dat de maatschappelijke impact van zware verkeersongevallen niet wordt onderschat. De gevolgen voor slachtoffers en nabestaanden kunnen enorm zijn en verdienen volgens het OM alle aandacht. Tegelijkertijd moet het strafrecht worden uitgevoerd volgens de regels die de wet voorschrijft. Een verdachte langer vasthouden zonder wettelijke grondslag is niet toegestaan. De rechterlijke beoordeling van schuld en straf vindt plaats binnen de strafprocedure en niet op het moment van de eerste aanhouding. De vrijlating van een bestuurder na een ernstig verkeersongeval moet daarom niet worden gezien als een vrijspraak of een teken dat de zaak niet serieus wordt genomen. Het is een juridische beslissing die voortvloeit uit de voorwaarden voor inverzekeringstelling. Het uiteindelijke oordeel over verantwoordelijkheid en eventuele straf volgt pas na afronding van het onderzoek en indien nodig, een behandeling voor de rechter.
Volg Ko’W’ Checking voor nieuws, data en meer gesprekken over samenleving, ondernemerschap, leiderschap en ontwikkeling, op de Facebookpagina, TIKTOK en Youtube kanaal. Voor alle nieuws uit Suriname en de wereld check: www.kowchecking.com
