De aankomst van de Venezolaanse president Delcy Rodríguez in Suriname is meer dan een diplomatiek bezoek met protocol, vlaggen en vriendelijke verklaringen. Met haar delegatie is de Venezolaanse president aangekomen op de Johan Adolf Pengel International Airport, terwijl de regering Simons/Rusland het bezoek presenteert als een belangrijke stap in het verder verdiepen van de betrekkingen tussen beide landen. Achter de diplomatieke glimlach schuilt echter een veel grotere inzet, economische belangen, olie en gas, regionale invloed en de vraag hoe Suriname zijn positie in een snel veranderende regio wil versterken. Voor president Jennifer Simons is het bezoek bovendien bijzonder. Het is de eerste persoonlijke ontmoeting met haar Venezolaanse ambtgenoot. Daarmee krijgt het bezoek automatisch een politiek gewicht dat verder reikt dan de gebruikelijke diplomatieke agenda. Suriname wil zich nadrukkelijker positioneren in de regio en Venezuela ziet op zijn beurt mogelijkheden om zijn relaties met buurlanden verder te verstevigen. Minister Melvin Bouva van Buitenlandse Zaken, Internationale Handel en Samenwerking benadrukt dat het bezoek bedoeld is om bestaande betrekkingen verder uit te bouwen en concrete samenwerkingsmogelijkheden te identificeren. Dat klinkt positief, maar het cruciale woord is daarbij ‘concreet’.
Op tafel liggen landbouw, visserij, olie en gas, toerisme, connectiviteit en capaciteitsversterking. Vooral olie en gas springen eruit. Suriname bevindt zich aan de vooravond van een periode waarin de offshore oliesector een enorme economische betekenis kan krijgen. Venezuela beschikt over decennialange ervaring in de olie industrie, maar heeft tegelijkertijd laten zien hoe rijkdom uit natuurlijke hulpbronnen kan ontsporen wanneer economische belangen, politiek en staatsmacht volledig met elkaar verweven raken. Samenwerking met Venezuela kan kennis, markten, technologie en regionale verbindingen opleveren. Tegelijkertijd moet Suriname voorkomen dat strategische sectoren worden gebruikt voor politieke afhankelijkheid. De toekomstige olie en gasindustrie is daarvoor simpelweg te belangrijk. Elke overeenkomst moet dus niet alleen worden beoordeeld op diplomatieke waarde, maar vooral op wat de Surinaamse bevolking er daadwerkelijk aan overhoudt. Minister Bouva stelt dat Suriname momenteel niet het maximale haalt uit de handelsmogelijkheden met Venezuela. Dat is een opmerkelijke constatering. Suriname beschikt over een strategische ligging, vruchtbare landbouwgrond, biodiversiteit, toeristische mogelijkheden en natuurlijke hulpbronnen. Toch worden producten en diensten nog steeds op grote schaal van buiten de regio gehaald, terwijl nabijgelegen markten onvoldoende worden benut.
Suriname kan niet blijven praten over regionale integratie zonder tegelijkertijd zijn eigen productiecapaciteit drastisch te versterken. Een handelsrelatie heeft pas waarde wanneer Surinaamse ondernemers daadwerkelijk kunnen produceren, exporteren en concurreren. Zonder sterke private sector, goede infrastructuur, betaalbare logistiek en betrouwbare verbindingen blijven handelsakkoorden vooral documenten voor diplomatieke archieven. De regering kijkt daarom niet alleen naar Venezuela, maar ook naar Brazilië, Guyana, Frans-Guyana, Colombia en de CARICOM markt. Dat is strategisch verstandig. Suriname moet niet afhankelijk worden van één partner, maar juist meerdere economische en diplomatieke deuren openen. Regionale samenwerking moet een instrument worden om de Surinaamse economie sterker en minder kwetsbaar te maken. De vruchtbare bodem, landbouwmogelijkheden, biodiversiteit en toeristische potentie vormen belangrijke troeven. Ook olie en gas kunnen een rol spelen in de toekomstige economische positie van het land. Daarnaast zijn onderwijs en volksgezondheid sectoren waarin kennisuitwisseling met andere landen voordelen kan opleveren.
Het grootste gevaar voor Suriname is dat buitenlandse bezoeken worden gevierd als diplomatieke successen voordat duidelijk is wat ze economisch daadwerkelijk opleveren. Foto’s van presidenten, gezamenlijke verklaringen en ondertekende documenten kunnen indrukwekkend ogen, maar uiteindelijk telt slechts wat er in de praktijk gebeurt. Het bezoek van Rodríguez biedt daarvoor een kans, maar het succes ervan zal niet worden bepaald door de ceremonie op de luchthaven. Het zal worden bepaald door de afspraken die daarna worden uitgevoerd. De regering Simons/Rusland wil met een sterker regionaal buitenlands beleid een nieuwe koers varen. Venezuela vormt daarin een strategische partner. Maar strategische partnerschappen mogen nooit worden verward met afhankelijkheid. Suriname moet samenwerken vanuit eigen kracht, met duidelijke voorwaarden en met het nationale belang als uitgangspunt. De ontmoeting tussen Simons en Rodríguez kan daarmee een nieuw hoofdstuk openen in de relatie tussen Suriname en Venezuela. Het kan leiden tot meer handel, investeringen, kennisuitwisseling en regionale invloed. Maar het kan alleen een werkelijk succes worden als de beloofde samenwerking de vergaderzalen verlaat en zichtbaar wordt in de economie, waar het land dringend behoefte aan heeft, is het vermogen om die mogelijkheden om te zetten in harde resultaten.
Volg Ko’W’ Checking voor nieuws, data en meer gesprekken over samenleving, ondernemerschap, leiderschap en ontwikkeling, op de Facebookpagina, TIKTOK en Youtube kanaal. Voor alle nieuws uit Suriname en de wereld check: www.kowchecking.com
