De deelname van minister van Grondbeleid en Bosbeheer (GBB) Stanley Soeropawiro aan de Regional High Level Dialogue for Effective Governance and Management of Caribbean Wetlands in Jamaica klinkt op papier als een diplomatiek succes. Suriname presenteerde zich in Negril als een land dat duurzaamheid, biodiversiteit, klimaatadaptatie en verantwoord wetlandsbeheer hoog in het vaandel draagt. Er werd gesproken over internationale samenwerking, co-management, beschermde gebieden en de uitvoering van de Ramsar Conventie. Maar achter de keurige diplomatieke taal ligt een veel hardere werkelijkheid, mooie woorden over natuurbehoud hebben pas waarde wanneer ze ook daadwerkelijk zichtbaar zijn op Surinaams grondgebied. Tijdens de bijeenkomst benadrukte minister Soeropawiro terecht het enorme belang van wetlands voor biodiversiteit, waterbeheer, klimaatadaptatie en de bestaanszekerheid van lokale gemeenschappen.
Suriname beschikt immers over uitgestrekte wetlands die van nationaal en internationaal belang zijn. Juist daarom is het pijnlijk dat de bescherming van deze gebieden in de praktijk nog altijd wordt geconfronteerd met zwakke handhaving, beperkte middelen, bestuurlijke versnippering en economische belangen die vaak zwaarder lijken te wegen dan langetermijnbescherming. Het ministerie verwijst naar METT-assessments, geactualiseerde beheerplannen voor Multiple Use Management Areas (MUMA’s) en de verdere ontwikkeling van co-management met lokale gemeenschappen. Dat zijn op zichzelf belangrijke instrumenten. Maar een beheerplan is geen garantie voor bescherming. Een assessment verandert geen werkelijkheid wanneer de aanbevelingen vervolgens onvoldoende worden uitgevoerd. Co-management klinkt bovendien modern en inclusief, maar krijgt pas betekenis wanneer gemeenschappen daadwerkelijk zeggenschap, middelen en verantwoordelijkheid krijgen en niet slechts worden opgevoerd als partners in beleidsdocumenten.
Daar ligt precies de uitdaging voor Suriname. Internationale conferenties zijn relatief eenvoudig. Het uitspreken van goede intenties, het voeren van bilaterale gesprekken en het uitwisselen van relatiegeschenken leveren positieve beelden en diplomatieke goodwill op. De werkelijke confrontatie vindt echter plaats in de eigen natuurgebieden, waar regelgeving moet worden gehandhaafd, illegale activiteiten moeten worden aangepakt en economische druk moet worden weerstaan. De ontmoeting met dr. Musonda Mumba, Secretaris Generaal van de Ramsar Conventie, en vertegenwoordigers van het Ramsar Secretariaat kan belangrijk zijn voor Suriname. Ook de gesprekken met Belize, Trinidad en Tobago, Jamaica, Cuba en de Dominicaanse Republiek kunnen waardevolle kennis en samenwerking opleveren. Maar internationale samenwerking mag geen doel op zichzelf worden. Zij moet uiteindelijk leiden tot concrete resultaten in Suriname, beter beheer, betere controle, betrouwbare monitoring, voldoende financiering en daadwerkelijke bescherming van kwetsbare ecosystemen. Ook de officiële dank van IUCN aan minister Soeropawiro verdient aandacht. Dat de organisatie Suriname prijst voor zijn actieve bijdrage aan de regionale dialoog is positief. De uitnodiging om een mogelijk lidmaatschap van IUCN te overwegen, biedt bovendien kansen voor verdere internationale samenwerking. Maar opnieuw geldt dat internationale erkenning geen vervanging mag worden voor nationale prestaties.
Suriname heeft geen tekort aan beleidsvoornemens, conferenties en internationale verklaringen. Wat ontbreekt, is vooral de overtuigende vertaling daarvan naar de praktijk. De bescherming van wetlands vraagt niet alleen om ministers die internationaal het juiste verhaal vertellen, maar om ambtenaren en controlemechanismen die nationaal de juiste beslissingen afdwingen. Daarom moet de deelname van Suriname aan deze bijeenkomst niet worden gevierd als eindpunt, maar worden beschouwd als een verplichting. De minister heeft in Jamaica namens Suriname een visie gepresenteerd. Nu begint het moeilijkste deel, bewijzen dat die visie meer is dan diplomatieke retoriek. Suriname kan internationaal applaus ontvangen voor zijn inzet voor wetlands, maar uiteindelijk wordt de geloofwaardigheid niet bepaald in een conferentiezaal in Jamaica. Die wordt bepaald aan de oevers van de eigen rivieren, in de kwetsbare moerasgebieden en in de gemeenschappen die dagelijks afhankelijk zijn van deze ecosystemen. De echte maatstaf is simpel, niet hoeveel internationale bijeenkomsten Suriname bijwoont, maar hoeveel wetlands daadwerkelijk worden beschermd.
Volg Ko’W’ Checking voor nieuws, data en meer gesprekken over samenleving, ondernemerschap, leiderschap en ontwikkeling, op de Facebookpagina, TIKTOK en Youtube kanaal. Voor alle nieuws uit Suriname en de wereld check: www.kowchecking.com
