President Simons wil concrete projecten, banen en technologieoverdracht. Na een halve eeuw diplomatieke betrekkingen ligt de uitdaging niet langer alleen in het versterken van de band met Beijing, maar vooral in de vraag wat Suriname er economisch en maatschappelijk daadwerkelijk aan overhoudt. Vijftig jaar diplomatieke betrekkingen tussen Suriname en de Volksrepubliek China vormen een historisch moment. Beide landen spreken van vriendschap, vertrouwen en een strategisch partnerschap dat verder moet worden verdiept. Het recente bezoek van een veertienkoppige delegatie van het National Committee of the Chinese People’s Political Consultative Conference (CPPCC), onder leiding van vicevoorzitter Bater, aan president Jennifer Simons onderstreept dat beide partijen hun relatie serieus nemen. Toch is het vieren van een halve eeuw diplomatieke samenwerking niet hetzelfde als het aantonen van een halve eeuw tastbare vooruitgang. Juist nu Suriname aan de vooravond staat van een mogelijke economische omwenteling door de ontwikkeling van de offshore olie industrie, dringt zich een belangrijker vraagstuk op, hoe kan het land zijn internationale relaties omzetten in duurzame welvaart, zonder afhankelijkheid te verruilen voor nieuwe afhankelijkheid?
President Simons benadrukte tijdens de ontmoeting dat de relatie met China verder gaat dan formele diplomatie. Zij wees op de historische en culturele verbindingen die mede zijn ontstaan door de komst van Chinese contractarbeiders en prees de bijdrage van de Chinese gemeenschap aan de sociale, culturele en economische ontwikkeling van Suriname. Die historische verbondenheid verdient erkenning. Ook het belang van de Chinese gemeenschap voor de Surinaamse samenleving staat buiten kijf. Maar historische banden mogen geen vervanging worden voor een kritische beoordeling van de huidige economische samenwerking. Vriendschap tussen landen krijgt pas echte betekenis wanneer zij zich vertaalt in kansen voor de bevolking. De samenwerking tussen Paramaribo en Beijing strekt zich inmiddels uit over handel, investeringen, infrastructuur, energie, mijnbouw, landbouw, gezondheidszorg, onderwijs en technologie. Dat brede terrein biedt mogelijkheden. Tegelijkertijd maakt de omvang van de samenwerking het noodzakelijk om duidelijk te bepalen welke projecten prioriteit krijgen, welke resultaten worden nagestreefd en hoe de bevolking daarvan profiteert. Een strategisch partnerschap kan immers indrukwekkend klinken in diplomatieke verklaringen, maar zijn werkelijke waarde blijkt uit de resultaten op de werkvloer, in bedrijven, op scholen en in huishoudens.
De aanstaande ontwikkeling van de offshore olie industrie vormt volgens Simons een belangrijke gelegenheid om de samenwerking met China verder uit te bouwen. Zij wil meer handels en investeringsmogelijkheden, een grotere betrokkenheid van het bedrijfsleven en betere toegang voor Surinaamse producten tot de Chinese markt. Dat zijn ambitieuze doelstellingen, maar ze vragen om een zakelijke en realistische aanpak. Suriname moet voorkomen dat de verwachte olie inkomsten en buitenlandse investeringen vooral leiden tot grotere importstromen, terwijl lokale ondernemers en werknemers onvoldoende profiteren. De inzet moet daarom verder gaan dan het aantrekken van kapitaal. Investeringen moeten ook bijdragen aan lokale productie, kennisontwikkeling, technische vaardigheden en de groei van Surinaamse bedrijven. Wanneer buitenlandse ondernemingen actief worden in strategische sectoren, moet er voldoende ruimte zijn voor lokale leveranciers, opleidingstrajecten en structurele werkgelegenheid. China kan hierin een belangrijke partner zijn. Maar het is aan de Surinaamse regering om ervoor te zorgen dat economische samenwerking niet uitsluitend wordt beoordeeld op de omvang van aangekondigde investeringen.
De kwaliteit van die investeringen, de voorwaarden waaronder ze plaatsvinden en de verdeling van de voordelen zijn minstens zo belangrijk. Simons legde nadrukkelijk de nadruk op economische diversificatie, technologieoverdracht, lokale werkgelegenheid en de ontwikkeling van een gekwalificeerde beroepsbevolking. Daarmee raakt zij precies de kern van Surinames economische uitdaging. Het land kan niet duurzaam afhankelijk blijven van een beperkt aantal grondstoffen en sectoren. Olie en mijnbouw kunnen inkomsten opleveren, maar zonder investeringen in kennis, landbouw, industrie, technologie en menselijk kapitaal blijft de economie kwetsbaar voor internationale prijsschommelingen en externe ontwikkelingen. Daarom is technologieoverdracht essentieel. Suriname moet niet alleen profiteren van buitenlandse expertise, maar ook de capaciteit opbouwen om kennis zelfstandig toe te passen en verder te ontwikkelen. Dat vraagt om concrete afspraken over opleidingen, stages, samenwerking met lokale instellingen en de inzet van Surinaamse werknemers in technische en leidinggevende functies. De regering heeft bovendien aangegeven dat de uitvoering van eerder gemaakte afspraken essentieel is.
Die uitspraak verdient bijzondere aandacht. Nieuwe overeenkomsten hebben weinig waarde wanneer eerdere toezeggingen onvoldoende worden uitgevoerd. Beleidsmakers moeten daarom prioriteit geven aan opvolging, meetbare doelstellingen en transparante rapportage over de voortgang van projecten. Simons bevestigde opnieuw de langdurige toewijding van Suriname aan het One China principe, dat zij omschreef als een fundamentele pijler van de diplomatieke betrekkingen sinds 1976. Daarmee bevestigt de regering de continuïteit van het bestaande diplomatieke beleid. Voor Suriname is het onderhouden van goede relaties met China strategisch relevant. Tegelijkertijd vereist een volwassen buitenlands beleid dat diplomatieke loyaliteit hand in hand gaat met een heldere verdediging van nationale economische belangen. Goede betrekkingen moeten ruimte bieden voor onderhandelingen waarin wederzijds voordeel centraal staat en waarin Suriname zijn eigen ontwikkelingsprioriteiten bewaakt. Minister Melvin Bouva ziet het bezoek als een volgende stap in de bilaterale relatie en benadrukt dat er al een belangrijke basis ligt waarop verder kan worden gebouwd.
Die ambitie biedt perspectief, mits de volgende fase niet blijft steken in verklaringen over vriendschap en samenwerking. Suriname en China kijken vooruit naar nog eens vijftig jaar diplomatieke betrekkingen. President Simons spreekt de wens uit dat het strategische partnerschap grotere prestaties en blijvende voordelen voor beide landen oplevert. De uitdaging ligt nu in het omzetten van die wens in beleid. Dat betekent duidelijke afspraken, uitvoerbare projecten, transparantie over investeringen en aantoonbare voordelen voor Surinaamse burgers en ondernemingen. Na vijftig jaar diplomatieke vriendschap heeft Suriname alle reden om de relatie met China verder te ontwikkelen. Maar de volgende mijlpaal mag niet uitsluitend worden bepaald door het aantal bezoeken, ondertekende documenten of plechtige verklaringen. De echte maatstaf is hoeveel duurzame banen ontstaan, hoeveel kennis wordt overgedragen, hoeveel Surinaamse producten nieuwe markten bereiken en hoeveel economische zelfstandigheid het land opbouwt. De vriendschap tussen Suriname en China is vijftig jaar oud. De volgende fase moet bewijzen dat die vriendschap ook een meetbare investering in de toekomst van Suriname is.
Volg Ko’W’ Checking voor nieuws, data en meer gesprekken over samenleving, ondernemerschap, leiderschap en ontwikkeling, op de Facebookpagina, TIKTOK en Youtube kanaal. Voor alle nieuws uit Suriname en de wereld check: www.kowchecking.com
