Het Ministerie van Financiën en Planning heeft opnieuw aan de bel moeten trekken over de gebrekkige financiële administratie binnen de overheid. Tijdens een informatiesessie met directeuren van ministeries, directoraten en overheidsinstellingen werd duidelijk dat er nog altijd geen volledig beeld bestaat van de financiële verplichtingen van de Staat. Een situatie die ernstige vragen oproept over jarenlang financieel beheer, controle en transparantie binnen de overheid. Onder leiding van directeur Financiën Vincent Fernandes werden de aanwezigen gewezen op hun wettelijke verplichtingen om tijdig en volledig financiële informatie aan te leveren. Zonder betrouwbare gegevens kan de overheid haar eigen financiële positie niet beheersen. Dat deze oproep überhaupt nodig is, legt echter een pijnlijk probleem bloot. Hoe kan de overheid verantwoord beleid voeren, begrotingen maken of schulden beheren als essentiële informatie over bankrekeningen, openstaande facturen en verplichtingen niet centraal beschikbaar is? Het lijkt erop dat verschillende overheidsinstanties jarenlang langs elkaar heen hebben gewerkt, waardoor Financiën nu eerst de basisadministratie moet herstellen.
Volgens de geldende regels, waaronder artikel 40 van de Comptabiliteitswet 2019 en het Staatsbesluit van 5 april 2024, zijn overheidsinstellingen verplicht volledige financiële informatie te verstrekken. Toch blijkt uit de bijeenkomst dat deze verplichtingen nog niet overal structureel worden nageleefd. Ministeries moeten nu onder andere volledige lijsten aanleveren van, openstaande leveranciersfacturen en betalingsverplichtingen, alle bankrekeningen van overheidsinstanties, personen die gemachtigd zijn om over staatsmiddelen te beschikken, schulden bij nutsbedrijven en andere dienstverleners. Een opvallend punt is de controle op procuratiehouders van bankrekeningen. Dat de overheid expliciet moet vragen wie toegang heeft tot rekeningen, roept vragen op over de mate van toezicht op staatsgelden. Waarom moet de centrale overheid nu pas een compleet overzicht afdwingen? De situatie is extra zorgwekkend omdat ministeries volgens de Comptabiliteitswet zelf verantwoordelijk zijn voor een correcte verantwoording richting De Nationale Assemblee.
Toch blijkt dat veel instellingen nog ondersteuning en trainingen nodig hebben om aan basisverplichtingen te voldoen. De aangekondigde begeleidingstrajecten en trainingen zijn noodzakelijk, maar mogen geen excuus worden voor verdere vertraging. Financiële transparantie is geen vrijwillige keuze en geen administratieve formaliteit, het gaat om publieke middelen en het vertrouwen van burgers. Jarenlang is gesproken over hervorming, goed bestuur en verantwoord financieel beleid. Maar zolang de overheid niet eens beschikt over een volledig overzicht van haar eigen schulden, rekeningen en verplichtingen, blijft elke belofte over degelijk financieel beheer kwetsbaar. Het ministerie zegt te streven naar een efficiënter, transparanter en duurzamer beheer van de overheidsfinanciën. Dat klinkt goed, maar de echte test begint nu, worden alle gegevens daadwerkelijk openbaar en volledig aangeleverd of blijft transparantie opnieuw steken in vergaderingen, presentaties en mooie beleidswoorden? De samenleving heeft recht op antwoorden. Want zonder inzicht in de geldstromen van de Staat, blijft de vraag bestaan, wie bewaakt eigenlijk de miljarden die namens het volk worden beheerd?
Volg Ko’W’ Checking voor nieuws, data en meer gesprekken over samenleving, ondernemerschap, leiderschap en ontwikkeling, op de Facebookpagina, TIKTOK en Youtube kanaal. Voor alle nieuws uit Suriname en de wereld check: www.kowchecking.com
