Er gaat een verontrustend signaal door de Surinaamse gezondheidszorg: het aantal hiv-gevallen neemt toe, vooral onder jongeren tot 25 jaar en volwassenen tussen 35 en 45 jaar. Dat zegt Monique Holtuin, hiv-focal point bij het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Arbeid (VWA). Volgens de meest recente schattingen leven in Suriname ongeveer 8.000 mensen met hiv, maar slechts de helft weet van hun besmetting. Van deze groep staat 85 procent onder goede behandeling. De andere helft, mensen die nog niet weten dat ze geïnfecteerd zijn, vormt volgens Holtuin een stille maar belangrijke motor achter de stijging van het virus. Die groep is te groot, waarschuwt ze.
Vooral de situatie onder jongeren baart zorgen. Artsen signaleren steeds vaker patiënten vanaf 20 jaar met klachten die erop wijzen dat ze het virus al jaren bij zich dragen, zonder het te weten. Dit betekent dat zij mogelijk anderen onbewust hebben besmet. Holtuin benadrukt dat vroeg testen letterlijk van levensbelang is. Kinderen van moeders met hiv vormen een extra risicogroep. Goede behandeling kan de overdracht naar de baby meestal voorkomen. Toch zijn er nog gevallen van hiv-besmetting bij pasgeborenen, omdat sommige vrouwen niet op controle gaan, niet weten dat ze hiv hebben, of uit schaamte en angst geen behandeling starten.
Ook de MSM-gemeenschap loopt een hoger risico. Onbeschermde seksuele handelingen, wisselende partners, maar ook marginalisatie, taboe en afwijzing verhogen de kans op hiv. Holtuin benadrukt, Juist in deze situaties zijn de risico’s hoger.
Veel mensen denken dat ze veilig zijn vanwege een vaste partner, terwijl het risico groot blijft als hun partner meerdere partners heeft. Het condoom blijft de belangrijkste bescherming. Gebruik altijd een condoom bij iemand van wie je hiv-status onbekend is.
Om de trend te doorbreken, is goede seksuele voorlichting op scholen cruciaal. Jongeren moeten leren praten over seks, grenzen en condoomgebruik voordat ze in risicovolle situaties komen. Met basisvaardigheden en volledige seksuele educatie kunnen jongeren bewuster keuzes maken over hun gezondheid. De kern van de aanpak blijft preventie en behandeling. Het doel is dat het virus bij mensen met hiv onmeetbaar wordt door trouw hun medicijnen te nemen. Als van de 8.000 geïnfecteerden minstens 7.000 mensen onder behandeling staan, neemt de kans op verdere verspreiding aanzienlijk af. Ze roept iedereen op tot verantwoord seksueel gedrag laat je testen en ga tijdig in zorg. Hoe eerder iemand zijn hiv-status kent, hoe groter de kans om zichzelf en anderen te beschermen.
