Het buitenlands beleid van Suriname krijgt onder president Simons een nadrukkelijk economische opdracht. Diplomatie moet niet langer voornamelijk worden afgemeten aan onderhouden contacten, staatsbezoeken en internationale relaties, maar aan wat die contacten daadwerkelijk opleveren voor de Surinaamse economie. Dat klinkt ambitieus, maar het legt tegelijkertijd een zware verantwoordelijkheid bij de regering, mooie diplomatieke woorden zijn niet genoeg wanneer ze niet worden vertaald in investeringen, export, kennis, technologie en banen. Volgens Simons moet de diplomatie van Suriname deuren openen voor Surinaamse producten en diensten, investeringen aantrekken en verbindingen leggen tussen internationale kennis en Surinaamse bedrijven. Ook toerisme, onderwijs en ondernemerschap moeten profiteren van een actiever buitenlands beleid. Daarmee wordt diplomatie feitelijk onderdeel van het economisch beleid. Die verschuiving is begrijpelijk. Suriname beschikt over natuurlijke hulpbronnen, landbouwpotentieel, een strategische geografische ligging en mogelijkheden op het gebied van toerisme en dienstverlening. Toch blijven veel van deze mogelijkheden onderbenut. Internationale contacten alleen brengen daarin geen verandering. Het verschil wordt gemaakt door de capaciteit om afspraken om te zetten in concrete economische activiteiten.
Daar ligt ook de grootste uitdaging voor de regering Simons. Als diplomatie direct in dienst staat van de nationale ontwikkeling, moet ook zichtbaar worden welke resultaten diplomatieke inspanningen opleveren. Een ambassade die uitstekende politieke relaties onderhoudt, maar nauwelijks bijdraagt aan exportgroei, investeringen of kennisoverdracht, kan binnen deze nieuwe benadering moeilijk als succesvol worden beschouwd. De president spreekt over een diplomatie die gericht is op samenwerking met internationale organisaties, banken en bevriende landen. Dat biedt mogelijkheden, maar samenwerking is geen doel op zichzelf. Suriname heeft in het verleden vaker internationale overeenkomsten, intentieverklaringen en samenwerkingsverbanden gesloten zonder dat daar altijd structurele economische voordelen uit voortkwamen. De nieuwe koers zal daarom vooral worden beoordeeld op uitvoering en meetbare resultaten. Daarbij is handelsdiversificatie een belangrijk onderdeel. Suriname wil minder afhankelijk zijn van een beperkt aantal markten en economische sectoren. Regionale productie en voedselzekerheid moeten eveneens worden versterkt. Dat zijn verstandige doelstellingen in een wereld waarin geopolitieke spanningen, handelsconflicten en verstoringen van internationale toeleveringsketens steeds grotere economische gevolgen hebben.
Maar ook hier geldt dat beleidsdoelstellingen niet automatisch leiden tot economische weerbaarheid. Regionale productie vereist concurrerende bedrijven, betrouwbare infrastructuur, toegang tot financiering, voldoende arbeidskrachten en een overheid die ondernemerschap niet onnodig belemmert. Voedselzekerheid vraagt bovendien om investeringen in landbouw, opslag, transport en verwerking. Diplomatie kan daarvoor markten en partners helpen openen, maar kan de binnenlandse tekortkomingen niet vervangen. Tegelijkertijd positioneert Simons Suriname als een principiële, onafhankelijke en vredesgerichte staat. In een periode van toenemende geopolitieke spanningen kiest de regering voor de uitgangspunten van soevereine gelijkheid, territoriale integriteit en het recht op zelfbeschikking. Suriname wil samen met regionale partners blijven werken aan Latijns-Amerika en het Caribisch gebied als een zone van vrede, waarbij conflicten via dialoog en diplomatie worden opgelost. Die onafhankelijke positionering kan Suriname internationale ruimte geven, maar brengt ook verantwoordelijkheden met zich mee. Een klein land kan het zich niet veroorloven om principes alleen in theorie te hanteren. Onafhankelijk buitenlands beleid betekent dat Suriname zijn belangen zorgvuldig moet afwegen en tegelijkertijd geloofwaardig moet blijven tegenover verschillende internationale partners. De nadruk op strategische partnerschappen met buurlanden, bevriende naties, landen van herkomst en internationale organisaties past binnen die benadering. Voor Suriname is vooral de regionale dimensie van belang.
De ruimtelijke ligging tussen het Caribisch gebied en Zuid-Amerika biedt kansen die nog onvoldoende worden benut. Een sterker economisch netwerk met de regio kan Surinaamse bedrijven toegang geven tot nieuwe markten en tegelijkertijd de afhankelijkheid van verre handelspartners verkleinen. Daarvoor is echter meer nodig dan diplomatieke aanwezigheid. Suriname zal zelf moeten zorgen voor een economisch klimaat waarin buitenlandse investeerders vertrouwen hebben en lokale ondernemingen kunnen groeien. Internationale partners kunnen kapitaal, technologie en kennis aanbieden, maar uiteindelijk moeten Surinaamse instellingen en bedrijven in staat zijn die kansen daadwerkelijk te benutten. De economische diplomatie van de regering Simons krijgt daarmee een duidelijke beproeving. De maatstaf is niet het aantal ontmoetingen met buitenlandse regeringen of internationale organisaties, maar het aantal deuren dat daadwerkelijk opengaat en vervolgens leidt tot concrete economische activiteit. De president heeft de ambitie uitgesproken om diplomatie rechtstreeks te verbinden aan nationale ontwikkeling. Dat is een fundamentele verschuiving in de manier waarop Suriname naar zijn buitenlandse betrekkingen kijkt. De geloofwaardigheid van deze koers zal uiteindelijk afhangen van de resultaten, meer export, meer investeringen, meer kennis, sterkere regionale productie en betere kansen voor Surinaamse ondernemers. Diplomatie die economische kansen creëert, kan een krachtig instrument zijn. Diplomatie die vooral goede relaties produceert, blijft echter beperkt tot representatie. Voor Suriname ligt de uitdaging daarom niet in het formuleren van een ambitieuzer buitenlands beleid, maar in het aantoonbaar maken van wat dat beleid voor het land oplevert.
Volg Ko’W’ Checking voor nieuws, data en meer gesprekken over samenleving, ondernemerschap, leiderschap en ontwikkeling, op de Facebookpagina, TIKTOK and Youtube kanaal. Voor alle nieuws uit Suriname en de wereld check: www.kowchecking.com
