Minister van Olie, Gas en Milieu Patrick Brunings presenteert tijdens zijn werkbezoek aan het ministerie van Binnenlandse Zaken een verhaal dat op papier moeilijk te bekritiseren is. Hij spreekt over lokaal ondernemerschap, duurzame ontwikkeling, economische diversificatie en een sterke positie voor Surinaamse bedrijven binnen de olie- en gassector. Het klinkt ambitieus en verstandig. De vraag is echter niet of deze woorden juist zijn, maar waarom ze pas nu met zoveel nadruk worden uitgesproken, terwijl Suriname zich al jaren voorbereidt op de olie-industrie. De minister stelt terecht dat de olie- en gassector geen roofbouw mag veroorzaken en dat het Local Content-beleid ervoor moet zorgen dat Surinaamse bedrijven en deskundigen profiteren van de miljardeninvesteringen die eraan komen. Dat is precies wat de samenleving al jaren verwacht. Toch blijft het onduidelijk hoe ver de regering werkelijk is met de uitvoering van dat beleid. Beleidsdocumenten en intentieverklaringen zijn één ding, maar concrete resultaten zijn iets anders. De realiteit is dat veel lokale ondernemers nog steeds aangeven dat zij onvoldoende voorbereid zijn op de eisen van internationale oliemaatschappijen.
Toegang tot financiering blijft een probleem, opleidingen sluiten niet altijd aan op de toekomstige vraag en certificeringstrajecten verlopen traag. Zonder gerichte investeringen bestaat het risico dat buitenlandse bedrijven uiteindelijk het grootste deel van de economische opbrengsten binnenhalen, terwijl Surinaamse bedrijven genoegen moeten nemen met ondergeschikte opdrachten. Het is daarom opvallend dat de minister spreekt over het versterken van Surinaamse bedrijven zonder duidelijk aan te geven welke concrete maatregelen op korte termijn worden genomen. Nog belangrijker is de waarschuwing van Brunings dat Suriname niet afhankelijk mag worden van olie en gas alleen. Dat is zonder twijfel een terechte constatering. Economische geschiedenis laat immers zien dat landen die volledig vertrouwen op natuurlijke hulpbronnen vaak kwetsbaar worden voor prijsschommelingen, politieke spanningen en economische terugval. De zogenoemde ‘resource curse’ is geen theoretisch begrip, maar een werkelijkheid die tal van grondstofrijke landen hard heeft getroffen. Juist daarom klinkt de oproep tot economische diversificatie verstandig.
Maar opnieuw dringt zich een ongemakkelijke vraag op. Waarom is deze diversificatie niet al veel eerder zichtbaar ingezet? Suriname beschikt al decennialang over natuurlijke rijkdommen. De economie leunt traditioneel op goud, olie en andere grondstoffen. Toch zijn sectoren als landbouw, toerisme, industrie, technologie en innovatie nooit structureel ontwikkeld tot sterke economische pijlers. Het gevaar bestaat dat diversificatie opnieuw een politieke slogan wordt die mooi klinkt tijdens vergaderingen, maar onvoldoende wordt vertaald naar concreet beleid. Tijdens het overleg met Binnenlandse Zaken werd gesproken over een integrale aanpak waarbij meerdere ministeries samenwerken. Ook dat klinkt logisch. Maar samenwerking tussen ministeries is geen doel op zich. De Surinaamse overheid staat juist bekend om versnippering, trage besluitvorming en gebrekkige coördinatie. Zonder duidelijke verantwoordelijkheden, meetbare doelstellingen en transparante rapportages blijft interministeriële samenwerking vooral een administratieve belofte. De minister noemt Suriname bovendien een strategisch kantelpunt. Dat is waarschijnlijk de meest treffende uitspraak van de bijeenkomst. Inderdaad staat het land op een historisch moment. De olie-inkomsten kunnen een enorme impuls geven aan infrastructuur, onderwijs, gezondheidszorg en economische ontwikkeling.
Maar dezelfde inkomsten kunnen ook leiden tot verspilling, politieke belangen, toenemende ongelijkheid en grotere afhankelijkheid van één sector wanneer de noodzakelijke hervormingen uitblijven. Daarom is juist nu maximale transparantie noodzakelijk. De samenleving heeft niet alleen behoefte aan inspirerende toespraken over duurzame ontwikkeling, maar vooral aan inzicht in de concrete uitvoering. De gezamenlijke verklaring van OGM en Binnenlandse Zaken spreekt over een weerbare en duurzame Surinaamse economie. Dat is een nobel streven. Maar weerbaarheid ontstaat niet door woorden alleen. Zij wordt gebouwd met consistente beleidskeuzes, investeringen in menselijk kapitaal, een sterke rechtsstaat en een overheid die bereid is zichzelf kritisch te laten controleren. Minister Brunings heeft met zijn uitspraken de juiste thema’s benoemd. Local Content, economische diversificatie en duurzame ontwikkeling zijn onmisbaar voor de toekomst van Suriname. De uitdaging ligt echter niet langer in het formuleren van de juiste visie. Die visie is al jaren bekend. De echte test begint nu, het omzetten van ambitieuze woorden in tastbare resultaten. Want uiteindelijk zal de geschiedenis deze regering niet beoordelen op haar intenties, maar op wat daadwerkelijk is gerealiseerd voordat de eerste grote oliedollars de staatskas bereiken.
Volg Ko’W’ Checking voor nieuws, data en meer gesprekken over samenleving, ondernemerschap, leiderschap en ontwikkeling, op de Facebookpagina, TIKTOK and Youtube kanaal. Voor alle nieuws uit Suriname en de wereld check: www.kowchecking.com
