Niet actieve en niet werkende landsdienaren van het ministerie van Sociale Zaken en Volkshuisvesting (Sozavo) krijgen tussen 24 augustus en 30 september nog één laatste kans om zich te registreren. Wie zich in die periode niet meldt, riskeert verdere maatregelen. Daarmee probeert het ministerie eindelijk orde te scheppen in een personeelsadministratie waarin kennelijk nog altijd mensen voorkomen van wie niet eens duidelijk is waar zij zijn, wat zij doen en of zij überhaupt nog actief zijn binnen de overheidsdienst. Dat deze situatie überhaupt zo ver heeft kunnen komen, is op zichzelf al een ernstige aanklacht tegen de manier waarop de overheid haar personeelsbestand beheert. Een overheid die salarissen betaalt, behoort te weten wie voor haar werkt. Wanneer na meerdere oproepen nog steeds een aanzienlijk aantal landsdienaren niet geregistreerd is en zelfs hun actuele positie onbekend blijkt, gaat het niet meer om een klein administratief probleem. Het wijst op structurele tekortkomingen in controle, registratie en verantwoordelijkheid. Sozavo deed op 18 augustus opnieuw een oproep nadat onderzoek had uitgewezen dat eerdere oproepen van de regering onvoldoende resultaat hadden opgeleverd.
De betrokken ambtenaren moeten zich melden, hun actuele gegevens doorgeven en duidelijkheid verschaffen over hun huidige situatie. Minister Diana Pokie zegt dat bewust nog één laatste registratieronde wordt ingesteld voordat verdere stappen worden gezet. Die benadering getuigt enerzijds van behoorlijk bestuur, maar legt anderzijds schrijnend hoe voorzichtig de overheid kennelijk moet opereren tegenover mensen die al geruime tijd niet actief zijn. Pokie stelt dat sommige situaties mogelijk het gevolg zijn van keuzes en omstandigheden binnen de overheid die deze personen destijds zelf in dienst heeft genomen. Daarom wil het ministerie hen eerst een laatste mogelijkheid bieden om hun situatie te verduidelijken. Dat argument is begrijpelijk, maar mag geen eindeloze ontsnappingsroute worden. Behoorlijk bestuur betekent niet alleen dat ambtenaren bescherming krijgen tegen willekeurige maatregelen. Het betekent ook dat de overheid zorgvuldig omgaat met publieke middelen, verantwoordelijkheden en functies.
Wie structureel niet verschijnt, niet bereikbaar is of geen duidelijkheid geeft over zijn positie, kan niet onbeperkt onderdeel blijven van een systeem zonder dat daar consequenties aan verbonden zijn. Het meest verontrustende is misschien wel dat Sozavo aangeeft dat in de administratie personen voorkomen over wie geen actuele informatie beschikbaar is. In sommige gevallen is zelfs onbekend wat hun huidige positie binnen het ministerie is. Een dergelijke situatie hoort niet thuis in een moderne overheidsorganisatie. Personeelsadministratie is geen vrijblijvende verzameling namen. Achter iedere geregistreerde landsdienaar staan een functie, een verantwoordelijkheid en uiteindelijk publieke middelen. De laatste registratieronde moet daarom meer worden dan opnieuw een oproep die na 30 september in de vergetelheid raakt. Het ministerie moet deze gelegenheid aangrijpen om de administratie grondig op te schonen en voor iedere landsdienaar duidelijkheid vast te stellen. Wie werkt, moet geregistreerd en inzetbaar zijn. Wie tijdelijk afwezig is, moet daarvoor een aantoonbare reden hebben.
Wie niet meer in dienst behoort te zijn, moet uit de administratie worden verwijderd volgens de geldende regels. Pokie benadrukt dat er al maatregelen zijn getroffen en dat aanvullende stappen worden voorbereid. Dat is noodzakelijk, maar uiteindelijk zal niet de aankondiging, maar de uitvoering bepalen of deze operatie geloofwaardig is. Als na 30 september opnieuw uitzonderingen, uitstel en onduidelijke dossiers volgen, zal de zoveelste registratiecampagne slechts een administratieve oefening blijken. De overheid heeft zichzelf nu een duidelijke deadline gegeven. Tot 30 september is er ruimte voor registratie en herstel van duidelijkheid. Daarna moet het afgelopen zijn met onduidelijke dossiers en ambtenaren van wie niemand precies weet waar zij staan. Een publieke functie brengt niet alleen rechten met zich mee, maar ook verplichtingen. Sozavo heeft daarmee niet alleen een personeelsprobleem op te lossen, maar een bestuurlijke verantwoordelijkheid waar te maken. De laatste kans moet daadwerkelijk de laatste zijn. Anders blijft de overheid gevangen in hetzelfde patroon waarin niemand precies weet wie actief is, wie niet werkt en waarom daarvoor jarenlang geen sluitende oplossing is gevonden.
Volg Ko’W’ Checking voor nieuws, data en meer gesprekken over samenleving, ondernemerschap, leiderschap en ontwikkeling, op de Facebookpagina, TIKTOK and Youtube kanaal. Voor alle nieuws uit Suriname en de wereld check: www.kowchecking.com
