Wat dinsdag in De Nationale Assemblee gebeurde, was meer dan een uit de hand gelopen parlementaire discussie. Het was een pijnlijke demonstratie van een parlement dat steeds verder lijkt af te dwalen van zijn kerntaak, de regering controleren, wetten behandelen en de belangen van de samenleving verdedigen. Terwijl kleine ondernemers wachten op vergunningen, omzet mislopen en geconfronteerd worden met een bureaucratisch systeem dat hen eerder afremt dan ondersteunt, wist het parlement vooral zichzelf in de schijnwerpers te zetten. De aanleiding was nochtans serieus genoeg. NDP fractieleider Rabin Parmessar stelde de minister van Economische Zaken, Ondernemerschap en Technologische Innovatie, Andrew Baasaron, terecht kritische vragen over de lange wachttijden voor vergunningen. De minister verwees naar adviezen van onder meer de brandweer, het Bureau voor Openbare Gezondheidszorg en de Nationale Milieu Autoriteit. Ook digitalisering werd als oplossing genoemd. Maar voor een kleine ondernemer die maanden wacht, zijn dat geen oplossingen. Dat zijn verklaringen. Een ondernemer die aan alle voorwaarden voldoet, moet niet eindeloos worden gegijzeld door een systeem waarin verschillende instanties elkaar de verantwoordelijkheid kunnen doorschuiven. Ondernemerschap wordt in Suriname voortdurend gepresenteerd als de motor van economische groei. In de praktijk wordt die motor echter regelmatig door overheidsbureaucratie op de handrem gezet.
Vooral kleine ondernemers, ambachtslieden en jonge mensen die zelfstandig iets proberen op te bouwen, betalen daarvoor de prijs. Het parlement had daarom een uitgelezen kans om de minister scherp ter verantwoording te roepen en concrete afspraken af te dwingen. In plaats daarvan ontspoorde de vergadering in geschreeuw, verwijten, persoonlijke irritaties en discussies over wat tijdens een schorsing wel of niet zou zijn gezegd. De discussie over de vermeende krachttermen van Parmessar laat bovendien zien hoe kwetsbaar de parlementaire orde is geworden. VHP lid Mahinder Jogi eiste gelijke behandeling en verwees naar een eerder incident waarbij hij zelf de vergadering moest verlaten. Dat is op zichzelf een legitiem punt. Regels hebben alleen betekenis als zij voor iedereen gelden. Een parlement kan niet functioneren wanneer de ene politicus voor ongepast gedrag wordt gestraft en de andere door politieke omstandigheden wordt ontzien. Maar ook hier ging het mis. Omdat de vermeende uitspraken tijdens een schorsing niet waren opgenomen, kon de vergaderleiding geen harde maatregel nemen. Plein verklaarde dat hij niemand zou beschermen. Dat klinkt principieel, maar het legt tegelijkertijd een zwakke plek bloot, als parlementaire fatsoensnormen alleen kunnen worden gehandhaafd wanneer een microfoon aanstaat, ontstaat een merkwaardige situatie waarin een schorsing blijkbaar een soort vrijplaats voor politieke ontsporing kan worden.
Nog pijnlijker werd het toen politieassistentie moest worden ingeroepen om de rust in het parlement te bewaren. Een volksvertegenwoordiging die politie nodig heeft om een politieke vergadering onder controle te houden, heeft zichzelf een zeer slechte dienst bewezen. Het beeld dat hiermee wordt gecreëerd, is vernietigend voor het vertrouwen van burgers in de democratische instituties. De excuses van PL fractieleider Bronto Somohardjo konden de schade evenmin herstellen. Zijn oproep om verder te gaan met de behandeling van de wet was begrijpelijk, maar door tegelijkertijd de oppositie te beschuldigen van het stagneren van de vergadering werd de politieke brand eerder aangewakkerd dan geblust. Vervolgens dreigde VHP fractieleider Asis Gajadien met het vertrek van zijn fractie. Uiteindelijk verlieten VHP leden daadwerkelijk de zaal en zat er voor Plein weinig anders op dan de vergadering te verdagen. Een parlement dat bijeenkomt om wetgeving te behandelen, eindigt zonder inhoudelijke voortgang omdat politici elkaar niet meer kunnen verdragen. Ondertussen wachten ondernemers buiten de muren van De Nationale Assemblee op besluiten die hun dagelijks bestaan rechtstreeks raken. De feiten zijn hard. In de samenleving wordt van ondernemers verwacht dat zij professioneel, gedisciplineerd en verantwoordelijk handelen.
De overheid zegt ondernemerschap te willen stimuleren, terwijl haar eigen vertegenwoordigers een vergadering laten ontsporen door persoonlijke en partijpolitieke conflicten. Suriname heeft geen gebrek aan ondernemers met initiatief. Het land heeft vooral behoefte aan een overheid die dat initiatief niet verstikt. Daarvoor zijn duidelijke vergunningstermijnen, transparante procedures, digitale dienstverlening en een overheid nodig die verantwoordelijkheid neemt wanneer systemen falen. De Nationale Assemblee zou het voorbeeld moeten geven. Dinsdag gebeurde het tegenovergestelde. De kleine ondernemer kreeg geen duidelijk antwoord. De minister kreeg geen moment om het debat inhoudelijk af te ronden. De wet werd niet behandeld. De vergadering werd verdaagd. En de samenleving kreeg opnieuw een parlementaire voorstelling voorgeschoteld waarin ego’s, partijbelangen en onderlinge irritaties belangrijker leken dan het probleem waarvoor men bijeen was gekomen. Als parlementariërs werkelijk begaan zijn met de ondernemer die zij zo graag zeggen te vertegenwoordigen, dan moeten zij ophouden zichzelf tot het belangrijkste onderwerp van de vergadering te maken. Het parlement is geen podium voor persoonlijke vetes en geen scheldarena. Het is de plaats waar problemen worden opgelost, beleid wordt gecontroleerd en wetten worden gemaakt. Dinsdag werd vooral bewezen hoe ver men daarvan kan afdrijven.
Volg Ko’W’ Checking voor nieuws, data en meer gesprekken over samenleving, ondernemerschap, leiderschap en ontwikkeling, op de Facebookpagina, TIKTOK and Youtube kanaal. Voor alle nieuws uit Suriname en de wereld check: www.kowchecking.com
