Voorzitter Ashwin Adhin van De Nationale Assemblee heeft aan het einde van het dienstjaar 2026 eindelijk hardop uitgesproken wat al veel langer zichtbaar is, het parlement werkt te traag. De achterstand is groot, belangrijke wetgeving blijft liggen en kostbare parlementaire tijd gaat verloren aan procedures, onderlinge discussies en een gebrek aan discipline. Dat Adhin daar niet tevreden over is, is dan ook nauwelijks verrassend. Veel opvallender is dat hij nu pas met stevige maatregelen komt. Het parlement is geen praatclub die bijeenkomt om politieke standpunten eindeloos te herhalen. De Nationale Assemblee is het hoogste wetgevende orgaan van het land en heeft de verantwoordelijkheid om wetten tijdig, zorgvuldig en efficiënt te behandelen. Wanneer cruciale wetgeving maanden of jaren blijft liggen, raakt dat niet alleen de werking van het parlement, maar uiteindelijk de hele samenleving. Adhin erkent dat er ten opzichte van een jaar geleden enige verbetering zichtbaar is, maar tegelijkertijd geeft hij toe dat het gewenste niveau bij lange na niet is bereikt. Zijn uitspraak dat hij zich nog altijd niet rustig kan voelen vanwege de achterstand en het belang van bepaalde wetten, is veelzeggend. Het parlement heeft blijkbaar zelf nog onvoldoende grip op zijn agenda.
Daarmee rijst ook de vraag waarom de noodzakelijke hervormingen pas nu worden aangekondigd. De voorzitter wil uiteindelijk minimaal vijftig wetten hebben goedgekeurd tegen het einde van zijn zittingstermijn in 2030. Dat klinkt ambitieus, maar het is vooral een pijnlijke erkenning van de hoeveelheid werk die nog moet worden verzet. Een parlement zou niet primair moeten worden afgerekend op het aantal wetten dat het kan afvinken, maar op de kwaliteit, urgentie en maatschappelijke impact van de wetgeving. Toch is zelfs het halen van dat aantal geen vanzelfsprekendheid als de huidige werkwijze niet fundamenteel verandert. Een van de belangrijkste aangekondigde veranderingen is het publiek toegankelijk maken van openbare commissievergaderingen. Dat kan een goede stap zijn. Technische discussies over wetgeving horen niet achter gesloten deuren te verdwijnen. Transparantie kan bijdragen aan meer begrip en controle vanuit de samenleving. Maar openbaarheid mag nooit worden gebruikt als excuus om de behandeling van wetten oppervlakkiger te maken. Snelheid is belangrijk, maar haast mag geen vervanging worden voor degelijk parlementair werk. Adhin verwacht dat wetten tijdens openbare vergaderingen met alle 51 leden binnen twee tot drie uur kunnen worden goedgekeurd, waarbij vooral de fractieleiders het woord voeren.
Daarmee wil hij meerdere wetten per dag behandelen. Dat klinkt efficiënt, maar het gevaar van deze aanpak is evident, wetgeving is geen lopende bandwerk. Wetten kunnen verstrekkende gevolgen hebben voor burgers, bedrijven en de economie. We moeten waken voor een parlement dat snelheid verkiest boven zorgvuldigheid, zeker wanneer de behandeling wordt verkort tot een urenlang debat waarin vooral de fractieleiders aan het woord zijn. Dat parlementsleden soms niet eens in voldoende aantallen aanwezig zijn om een vergadering ordentelijk te laten verlopen, is een regelrechte aantasting van de parlementaire verantwoordelijkheid. De kiezer stuurt volksvertegenwoordigers naar het parlement om hun werk te doen, niet om afwezig te zijn wanneer er belangrijke besluiten moeten worden genomen. Het voornemen om voor aanvang van de vergadering publiekelijk bekend te maken welke leden aanwezig zijn, is daarom terecht. Transparantie over aanwezigheid kan de politieke verantwoordelijkheid daar leggen waar die hoort, bij de volksvertegenwoordiger zelf. Het feit dat zelfs binnen de coalitie problemen bestaan om voldoende leden bijeen te krijgen, maakt de situatie alleen maar ernstiger. Politieke steun behoort niet alleen zichtbaar te zijn tijdens verkiezingscampagnes of bij publieke optredens, maar juist in de vergaderzaal waar wetten worden behandeld en besluiten worden genomen. Ook het strenger hanteren van het reglement van orde is noodzakelijk. Adhin wil niet langer iedereen die daarom vraagt automatisch een punt van orde geven wanneer dat niets te maken heeft met de kwestie die op dat moment wordt behandeld.
Dat is een terechte ingreep. Parlementaire vrijheid betekent niet dat ieder lid onbeperkt spreektijd kan opeisen om het debat te vertragen, af te leiden of politiek theater te bedrijven. Toch ligt hier ook een verantwoordelijkheid bij de voorzitter zelf. Wie strakker wil optreden, moet consequent zijn. Regels mogen niet worden toegepast afhankelijk van fractie, politieke kleur of het moment. Als Adhin werkelijk een efficiënter parlement wil, zal hij weerstand moeten bieden wanneer die weerstand uit zijn eigen politieke kamp komt. Alleen dan krijgen de aangekondigde hervormingen geloofwaardigheid. De urgentie wordt bovendien groter door de ontwikkelingen rond olie en gas. Volgens Adhin moeten voor 2028 belangrijke wetten gereed zijn. Dat betekent dat Suriname zich geen parlementaire traagheid meer kan veroorloven. De toekomstige olie en gasindustrie zal immers niet alleen inkomsten opleveren, maar ook complexe juridische, economische en institutionele vraagstukken met zich meebrengen. Wie daar te laat wetgeving voor maakt, loopt achter de feiten aan en vergroot het risico dat anderen de spelregels bepalen. Het parlement staat daarom voor een eenvoudige maar zware opdracht, minder politieke verspilling, meer discipline en vooral meer resultaat. De plannen van Adhin kunnen een noodzakelijke omslag betekenen, maar alleen als ze daadwerkelijk worden uitgevoerd. Uiteindelijk telt maar één maatstaf, hoeveel goede en noodzakelijke wetten daadwerkelijk op tijd worden aangenomen. Als het parlement daarin de komende jaren niet slaagt, ligt het probleem niet langer bij procedures of quorum. Dan is het een kwestie van politieke verantwoordelijkheid.
Volg Ko’W’ Checking voor nieuws, data en meer gesprekken over samenleving, ondernemerschap, leiderschap en ontwikkeling, op de Facebookpagina, TIKTOK and Youtube kanaal. Voor alle nieuws uit Suriname en de wereld check: www.kowchecking.com
