De stroomonderbrekingen in Suriname zullen naar verwachting tot zeker eind november aanhouden. Dat heeft minister David Abiamofo van Natuurlijke Hulpbronnen in De Nationale Assemblée (DNA) meegedeeld. De aankondiging onderstreept de aanhoudende druk op de elektriciteitsvoorziening, die onvoldoende ruimte biedt om de groeiende vraag op piekmomenten zonder onderbrekingen op te vangen. Voor huishoudens en bedrijven betekent dit dat zij voorlopig rekening moeten blijven houden met een onbetrouwbare stroomvoorziening. Volgens Abiamofo zal de loadshedding nog ongeveer vijf weken duren. Indien aanvullende onderhoudswerkzaamheden nodig blijken, kan die periode met nog eens een week worden verlengd. Daarmee blijft de onzekerheid over de beschikbaarheid van elektriciteit voorlopig bestaan. De mededeling van de minister biedt vooral een indicatie van de verwachte duur van de problemen, maar neemt de zorgen over de beperkte productiecapaciteit niet weg. De cijfers die de minister presenteerde, maken duidelijk hoe krap de elektriciteitsvoorziening is. In het EPAR-gebied, dat Paramaribo, Wanica, Para, Commewijne en Saramacca omvat, kan het verbruik tijdens warme dagen oplopen tot ongeveer 290 megawatt.
Afgelopen dinsdag werd zelfs een piek van 296 megawatt geregistreerd. Daartegenover staat een gezamenlijke opwekkingscapaciteit van ongeveer 274 tot 291 megawatt onder de huidige omstandigheden. Op momenten waarop de vraag de beschikbare productie overstijgt, ontstaat een tekort dat de energiebedrijven niet zonder ingrijpen kunnen opvangen. Onderhoud, technische storingen en uitval van productie eenheden kunnen de situatie verder verslechteren. Deze cijfers tonen aan dat de elektriciteitsvoorziening over weinig reserve beschikt. Een systeem dat bij hoge temperaturen en een beperkte beschikbaarheid van centrales al onder druk komt te staan, is kwetsbaar voor onverwachte problemen. De geplande stroomonderbrekingen zijn daarmee niet alleen een tijdelijke overlast, maar ook een signaal van de beperkte speelruimte binnen de huidige productiecapaciteit. Abiamofo stelt dat de Energiebedrijven Suriname (EBS) er alles aan doen om de beschikbare opwekkingscapaciteit op peil te houden. Toch moeten bepaalde productie eenheden tijdelijk buiten bedrijf worden gesteld voor regulier onderhoud. Die werkzaamheden kunnen twee tot vier dagen duren. Onderhoud is noodzakelijk om grotere technische problemen en verdere vertraging te voorkomen.
Tegelijkertijd maakt het tijdelijk uitschakelen van centrales een toch al krappe elektriciteitsvoorziening extra kwetsbaar. Dat vraagt om een zorgvuldige planning, heldere communicatie en een transparante toelichting op de gevolgen voor consumenten. De samenleving krijgt voorlopig vooral de boodschap dat de onderbrekingen zullen aanhouden. Voor huishoudens, ondernemers en instellingen die afhankelijk zijn van een stabiele elektriciteitsvoorziening, brengen de terugkerende stroomuitvallen praktische en economische gevolgen met zich mee. Zonder duidelijkheid over de planning en de beschikbare capaciteit blijft het moeilijk om de impact te beperken. Ook de productie vanuit de Afobakakrachtcentrale verdient aandacht. Volgens Abiamofo is de productie momenteel stabiel op ongeveer 110 megawatt, ondanks een waterpeil in het stuwmeer dat enkele meters onder het gemiddelde ligt. Bij aanhoudende droogte kan de productie echter verder onder druk komen te staan. Daarmee speelt niet alleen de beschikbaarheid van thermische centrales een rol. Ook de weersomstandigheden vormen een risico voor de elektriciteitsvoorziening. Wanneer de vraag stijgt en de productie uit waterkracht mogelijk afneemt, kan de marge tussen vraag en aanbod nog kleiner worden. De regering en EBS werken aan plannen om de productiecapaciteit te vergroten.
Zo staat een uitbreiding van de thermische capaciteit van de SPCS met 34 megawatt op de agenda. Daarnaast wil EBS met zonne-energie naar verwachting 28 megawatt extra capaciteit toevoegen. Ook wordt gesproken over een verdere uitbreiding van de thermische capaciteit met 100 megawatt. De uitvoering vergt echter tijd. Zonne-energieprojecten kunnen relatief snel worden gerealiseerd, terwijl de bouw en uitbreiding van thermische centrales twee tot drie jaar kunnen duren. De aangekondigde projecten bieden daarom geen onmiddellijke oplossing voor de huidige tekorten. Zolang de extra capaciteit niet daadwerkelijk beschikbaar is, blijft de elektriciteitsvoorziening afhankelijk van de prestaties van bestaande centrales, de waterstand bij Afobaka en de ontwikkeling van de vraag. De verwachting dat de loadshedding tot zeker eind november voortduurt, maakt duidelijk dat Suriname voorlopig met een structureel krappe elektriciteitsbalans blijft zitten. De aangekondigde uitbreidingen zijn noodzakelijk, maar de uitvoering, planning en voortgang ervan zullen bepalend zijn voor de vraag wanneer de samenleving weer op een stabielere stroomvoorziening kan rekenen.
Volg Ko’W’ Checking voor nieuws, data en meer gesprekken over samenleving, ondernemerschap, leiderschap en ontwikkeling, op de Facebookpagina, TIKTOK and Youtube kanaal. Voor alle nieuws uit Suriname en de wereld check: www.kowchecking.com
