In Londen groeit het verzet tegen de fysieke ruggengraat van de AI boom. Nu organiseren activisten twee dagen lang protesten tegen de uitbreiding van datacenters en de gevolgen voor klimaat en leefomgeving. Deze acties worden gecoördineerd door de milieuorganisatie Global Action Plan. Ze moeten op meerdere locaties tegelijk druk zetten. Als blikvanger geldt een Mars tegen de Machines die zaterdag rond het middaguur begint bij het OpenAI kantoor. Campagnevoerders stellen dat hyperscale bouwdrift de Britse klimaatdoelen kan ondermijnen en dat de rekening voor energie, water en ruimte te vaak bij omwonenden belandt.
De spanning wordt extra voelbaar door de netcapaciteit. Ofgem meldde dat ongeveer 140 nieuwe datacenters een aansluiting op het elektriciteitsnet willen. Als die aanvragen zouden materialiseren, kan dat volgens de toezichthouder neerkomen op circa 50 gigawatt aan extra vraag. Dit ligt boven de recente piekvraag van Groot Brittannië die rond 45 tot 46 gigawatt schommelde. In die cijfers zit het politieke explosief. Een land dat tegelijk wil elektrificeren en decarboniseren krijgt er een nieuwe grootverbruiker bij. Die nieuwe grootverbruiker past niet in een wijk, maar in het systeem.
Het debat wordt bemoeilijkt doordat het Verenigd Koninkrijk geen strak afgebakende definitie hanteert voor wat precies een datacenter is. Hierdoor blijft de inventaris diffuus. TechUK schatte in een rapport dat er ongeveer 450 datacenters zijn, vooral geclusterd rond de M25 en knooppunten waar glasvezel en stroom elkaar ontmoeten. Precies die clustering maakt de protestlijn scherp. De druk op gronden, verbindingen en koeling stapelt zich op rond dezelfde gebieden. Dat zijn juist de gebieden waar woningen, natuur en landbouw al onder spanning staan.
In Havering in Oost Londen noemen lokale groepen plannen voor nieuwbouw ongeschikt in een half landelijk Green Belt gebied. Dat komt omdat de combinatie van stroomvraag, watergebruik en verlies aan landbouwgrond voor hen een rode lijn is. In Buckinghamshire klinkt een vergelijkbare frustratie. Daar vrezen bewoners dat projecten versneld worden doorgeduwd en dat participatie wordt gereduceerd tot een formaliteit. Daarom pleiten sommige actiegroepen voor een moratorium op nieuwe hyperscale datacenters totdat er een publiek onderzoek is geweest. Dan ontstaat er een raamwerk waarin de gemeenschap de regie over het proces houdt.
De sector ziet ondertussen dat energie toegang de nieuwe schaarste is. Bedrijven investeren steeds vaker zelf in opwek, opslag en netaansluitingen om hun rekenhonger te blijven voeden. OpenAI heeft in januari aangekondigd dat elke Stargate locatie een eigen lokaal community plan krijgt dat wordt gevormd door input uit de omgeving. Daardoor kunnen bezwaren over kosten en impact eerder worden geadresseerd. De komende maanden worden daarmee een test voor het Britse model. Het land moet kiezen tussen snelle AI opschaling en een tempo dat de netten, vergunningen en publieke draagkracht aankunnen.
Volg de Facebookpagina en Youtube kanaal voor data, nieuws en inspiratie. Voor alle nieuws uit Suriname en de wereld check: www.kowchecking.com