In een wereld waarin landen onmiddellijk voelen hoe kwetsbaar hun economie wordt zodra gasleveringen haperen, elektriciteitsnetten bezwijken, fabrieken minder draaien en kleine ondernemers hun inkomsten zien verdampen, blijft een van de meest absurde energieverspillingen gewoon doorgaan op olievelden waar aardgas in enorme hoeveelheden wordt afgefakkeld alsof het geen economische waarde, geen sociale betekenis en geen strategische kracht heeft. De nieuwste cijfers uit de Global Gas Flaring Tracker tonen dat in 2025 wereldwijd 167 miljard kubieke meter gas werd verbrand, een hoeveelheid die gelijkstaat aan het volledige jaarlijkse gasverbruik van Afrika. Deze verspilling nam voor het derde jaar op rij toe en maakt pijnlijk duidelijk dat energiearmoede, dure import, zwakke netten en verloren werkgelegenheid niet alleen ontstaan door gebrek aan bronnen, maar ook door slecht beleid, ontbrekende infrastructuur en een gebrek aan politieke wil om bestaande waarde te benutten.
Energiezekerheid wordt vaak besproken in termen van geopolitiek, importafhankelijkheid, strategische voorraden en internationale leveringsroutes, maar voor gewone burgers betekent zij iets veel directers. De vraag is of het licht morgen aangaat, of de winkel open kan blijven, of een fabriek een tweede ploeg kan laten werken en of een ondernemer durft te investeren zonder bang te zijn dat de stroom opnieuw uitvalt. Betrouwbare elektriciteit is geen luxe, maar de bodem onder elke moderne economie, omdat productie, koeling, communicatie, onderwijs, zorg, transport, digitale dienstverlening en kleine bedrijvigheid allemaal afhankelijk zijn van energie die beschikbaar en betaalbaar blijft.
Het wrange is dat juist in veel landen met hoge gasfakkeling dezelfde energie wordt weggegooid die elektriciteitsnetten kan versterken en bedrijven draaiende kan houden. Sommige landen importeren gas tegen hoge kosten, betalen dure energierekeningen, subsidiëren kwetsbare huishoudens en laten tegelijk eigen geassocieerd gas op olievelden in vlammen verdwijnen. Daarmee betalen burgers in feite twee keer, eerst door de gemiste opbrengst van gas dat had kunnen worden gebruikt en daarna via hogere energieprijzen, zwakkere begrotingen en economische kansen die verloren gaan omdat stroom onbetrouwbaar blijft.
Het beëindigen van routinematige gasfakkeling wordt vaak vooral gepresenteerd als klimaatmaatregel, omdat minder verbranding natuurlijk minder uitstoot betekent, maar de economische argumenten zijn minstens zo krachtig. Het opvangen en gebruiken van geassocieerd gas voor binnenlandse elektriciteitsopwekking kan directe hoogwaardige banen opleveren voor ingenieurs, technici, lassers, pijpleidingspecialisten, constructiewerkers, operators en onderhoudsteams. Daarna volgen de bredere effecten, omdat kleine bedrijven betrouwbaarder kunnen werken, fabrikanten langere productieshifts kunnen draaien, gemeenschappen aantrekkelijker worden voor investeerders en overheden extra belastinginkomsten kunnen ontvangen uit economische activiteit die anders nooit ontstaat.
Geassocieerd gas kan ook worden verwerkt tot LPG, een toegankelijke en schonere kookbrandstof die voor miljoenen huishoudens het verschil kan maken tussen rook in huis en gezondere kookomstandigheden. Volgens recente metingen gebruiken nog ongeveer twee miljard mensen vervuilende brandstoffen en technologieën om te koken, waardoor hun gezondheid, tijd en levenskwaliteit zwaar onder druk staan. Wanneer afgefakkeld gas wordt omgezet in LPG, vermindert dat niet alleen luchtvervuiling in woningen, maar ook de tijd die vooral vrouwen besteden aan het verzamelen van traditionele biomassa, waardoor meer ruimte ontstaat voor betaald werk, onderwijs, zorg voor het gezin en ondernemerschap.
Voorbeelden uit andere landen tonen dat verandering mogelijk is wanneer regelgeving, infrastructuur en politieke discipline samenkomen. Kazakhstan wist zijn gasfakkeling in tien jaar tijd met 87 procent te verlagen door consequente handhaving en investeringen in infrastructuur, terwijl Argentinië in het snelgroeiende Vaca Muerta gebied vooruitgang boekt door pijpleidingen en verwerkingscapaciteit uit te breiden. Deze ervaringen laten zien dat stijgende olieproductie niet automatisch hoeft te leiden tot meer verspilling, zolang landen vroeg investeren in opvang, verwerking, transport en markten voor het gas dat anders verloren gaat.
De investeringslogica is opvallend sterk, omdat het wereldwijd uitbannen van routinematige gasfakkeling naar schatting 70 tot 100 miljard Amerikaanse dollar vraagt, terwijl jaarlijks ongeveer 54 miljard dollar aan gas wordt verbrand. Dat betekent dat de terugverdientijd rond twee jaar kan liggen, waarna landen langdurig profiteren van inkomsten, lagere importkosten, belastingopbrengsten en extra werkgelegenheid. Voor landen die veel duur gas invoeren, zoals Egypte, India en Irak, is het benutten van geassocieerd gas daarom niet alleen energiebeleid, maar ook begrotingsbeleid, omdat elke kubieke meter gas die van de fakkel naar de markt gaat een importrekening kan verlagen.
Suriname moet deze mondiale waarschuwing vroeg meenemen in zijn eigen olie en gasdenken, omdat toekomstige offshore productie nooit alleen mag worden beoordeeld op barrels, contracten en staatsinkomsten, maar ook op de vraag hoe geassocieerd gas wordt beheerd, hoe energiezekerheid wordt versterkt en hoeveel lokale werkgelegenheid uit de hele waardeketen ontstaat. Een land dat straks meer inkomsten verwacht uit natuurlijke hulpbronnen, moet voorkomen dat bruikbare energie wordt verspild terwijl huishoudens, bedrijven en industrie worstelen met kosten, betrouwbaarheid en groei. Gasbeleid moet daarom niet achteraf worden geïmproviseerd, maar vooraf worden ingebouwd in vergunningen, infrastructuurplanning, lokale capaciteit, milieutoezicht en nationale energiestrategie.
De harde waarheid is dat afgefakkeld gas geen onvermijdelijk bijproduct is, maar een teken van gemiste planning en verbrande economische kans. Landen die gas blijven wegbranden terwijl burgers betaalbare energie nodig hebben, fabrieken banen kunnen scheppen en huishoudens schoner kunnen koken, verliezen meer dan brandstof alleen. Zij verbranden inkomsten, investeringen, gezondheid, werkgelegenheid en strategische zekerheid in dezelfde vlam.
Volg Ko’W’ Checking voor nieuws, data en meer gesprekken over samenleving, ondernemerschap, leiderschap en ontwikkeling, op de Facebookpagina, TIKTOK en Youtube kanaal. Voor alle nieuws uit Suriname en de wereld check: www.kowchecking.com
