De inzet van militairen bij de politietaken krijgt een nieuw hoofdstuk. Minister van Justitie en Veiligheid Harish Monorath heeft 55 militairen van het Nationaal Leger beëdigd tot buitengewoon agent van politie (BAVP). De ceremonie vond plaats op het ministerie van Justitie en Veiligheid en moet bijdragen aan de voorbereiding van militairen op werkzaamheden binnen de grenzen van hun wettelijke bevoegdheden. Maar achter deze formele beëdiging schuilt een bredere kwestie, hoe effectief is deze uitbreiding van de veiligheidsinzet zolang bestaande achterstanden nog moeten worden weggewerkt? De beëdiging markeert een volgende stap in de samenwerking tussen Defensie en Justitie en Veiligheid. Het is een ontwikkeling die de operationele slagkracht van de overheid kan versterken, vooral wanneer militairen voor detachering worden ingezet. Tegelijkertijd roept de inzet van militairen met politiebevoegdheden vragen op over de organisatie, de uitvoering en de resultaten die de samenleving hiervan mag verwachten. Tijdens de bijeenkomst benadrukte minister van Defensie Uraiqit Ramsaran dat wordt gewerkt aan het wegwerken van bestaande achterstanden. Het streven is om de openstaande zaken nog dit jaar af te handelen. Ook wees hij op het belang van een goede samenwerking tussen de ministeries van Defensie en Justitie en Veiligheid.
Die boodschap klinkt ambitieus, maar legt tegelijkertijd een kwetsbaar punt bloot. Het bestaan van achterstanden maakt duidelijk dat de afhandeling van zaken onder druk staat. Extra personeel en een betere samenwerking kunnen verlichting bieden, maar vormen op zichzelf geen garantie voor een structurele oplossing. Zonder concrete informatie over de omvang van de achterstanden, de oorzaken daarvan en de voortgang van de inhaaloperatie blijft bovendien onduidelijk hoe realistisch het voornemen is om de openstaande zaken binnen de gestelde termijn af te handelen. Een doelstelling uitspreken is één ding, aantoonbare resultaten boeken is iets anders. De samenleving heeft uiteindelijk weinig aan bestuurlijke ambities als die niet worden vertaald in een snellere, zorgvuldige en effectieve afhandeling van zaken. Minister Monorath informeerde de nieuw beëdigde BAVP’ers over hun taken, bevoegdheden en de voorwaarden waaronder zij mogen optreden. Daarbij legde hij nadruk op een belangrijke beperking, de militairen zijn uitsluitend bevoegd om in heterdaadsituaties op te treden. Personen die worden aangehouden, moeten onmiddellijk worden overgebracht voor verdere afhandeling volgens de geldende procedures.
Die afbakening is essentieel. Het verlenen van politiebevoegdheden aan militairen brengt immers verantwoordelijkheid met zich mee. Optreden bij een aanhouding vereist niet alleen discipline, maar ook kennis van de wettelijke regels en respect voor de rechten van burgers. De beëdiging is daarom meer dan een formeel moment. Zij moet waarborgen dat de betrokken militairen begrijpen waar hun bevoegdheden beginnen en waar die eindigen. Een verkeerde inschatting tijdens een optreden kan immers verstrekkende gevolgen hebben, zowel voor de aangehouden persoon als voor het vertrouwen in de veiligheidsdiensten. De centrale uitdaging is dan ook niet alleen om militairen bevoegd te maken, maar vooral om ervoor te zorgen dat zij die bevoegdheden consequent en rechtmatig toepassen. De inzet van militairen als BAVP’ers kan een nuttige aanvulling zijn op de bestaande veiligheidsstructuur. Zeker bij detacheringen kan de extra capaciteit van betekenis zijn. Toch mag deze ontwikkeling niet worden beschouwd als een vanzelfsprekende oplossing voor bredere problemen binnen de rechtshandhaving. Een effectieve aanpak vraagt om duidelijke taakverdelingen, voldoende voorbereiding en toezicht op de uitvoering. Ook moet inzichtelijk zijn welke resultaten met de inzet worden bereikt. De beëdiging zelf geeft op deze punten nog geen antwoord.
Dat betekent niet dat de maatregel zonder waarde is, maar wel dat het succes ervan niet uitsluitend aan het aantal beëdigde militairen kan worden afgemeten. Bij de ceremonie waren onder anderen secretaris Andrew Samson, bevelhebber brigadegeneraal Mitchell Labadie en directeur Bies Somai van JusVeil aanwezig. Met de beëdiging van 55 militairen zet de overheid een nieuwe stap in de gezamenlijke inzet voor de veiligheid en rechtshandhaving. De samenwerking tussen Defensie en Justitie en Veiligheid biedt mogelijkheden om de beschikbare capaciteit beter te benutten. Maar uiteindelijk telt niet de ceremonie, niet de beëdiging en evenmin de uitgesproken ambitie. Doorslaggevend zijn de resultaten op de werkvloer, rechtmatig optreden, een betere afhandeling van zaken en aantoonbare vooruitgang bij het wegwerken van achterstanden. De komende periode zal moeten uitwijzen of de uitbreiding van de inzet daadwerkelijk bijdraagt aan een sterker veiligheidsapparaat. Tot die tijd blijft de belangrijkste opdracht helder, bevoegdheden moeten gepaard gaan met verantwoordelijkheid, samenwerking moet leiden tot concrete resultaten en aangekondigde doelstellingen moeten controleerbaar worden waargemaakt.
Volg Ko’W’ Checking voor nieuws, data en meer gesprekken over samenleving, ondernemerschap, leiderschap en ontwikkeling, op de Facebookpagina, TIKTOK and Youtube kanaal. Voor alle nieuws uit Suriname en de wereld check: www.kowchecking.com
