Ter gelegenheid van Wereld EHBO dag klinkt vanuit het Surinaamse Rode Kruis een oproep die veel verder reikt dan een jaarlijkse bewustwordingscampagne, eerste hulp moet voor iedereen toegankelijk zijn. Want wanneer het noodlot toeslaat, bestaat er geen onderscheid tussen afkomst, inkomen, leeftijd of maatschappelijke positie. Een ongeluk, verwonding, verdrinking of medische noodsituatie kan iedereen treffen. En juist in die eerste cruciale minuten kan basiskennis van eerste hulp het verschil maken. Toch is toegang tot hulp niet voor iedereen vanzelfsprekend. Voor miljoenen mensen wereldwijd die onderweg zijn vanwege conflicten, natuurrampen, armoede of andere ingrijpende omstandigheden, is kwetsbaarheid een dagelijkse realiteit. Tijdens hun reis kunnen zij worden geconfronteerd met uitdroging, uitputting, verwondingen, verdrinking en ernstige psychische stress. Op momenten waarop professionele hulp dringend nodig is, blijkt die hulp echter niet altijd binnen handbereik. Daarmee wordt een fundamenteel probleem ontmaskerd, een noodsituatie wacht niet totdat iemand toegang heeft tot een ziekenhuis, arts of hulpverlener.
Voor mensen onderweg kunnen taalbarrières een eerste obstakel vormen. Financiële beperkingen kunnen een tweede zijn. Angst voor autoriteiten of onbekendheid met het zorgsysteem kunnen vervolgens betekenen dat noodzakelijke hulp wordt uitgesteld of helemaal niet wordt gezocht. Wat voor de één een tijdelijk ongemak is, kan voor een ander uitgroeien tot een levensbedreigende situatie. Het Surinaamse Rode Kruis pleit daarom voor een vorm van eerste hulp die niet alleen beschikbaar is voor degenen die de weg naar de zorg kennen, maar begrijpelijk en veilig moet voor iedereen zijn. Dat betekent dat EHBO niet mag worden beperkt tot het verbinden van een wond, het behandelen van een brandwond of het uitvoeren van een handeling na een ongeval. Eerste hulp begint namelijk vaak al voordat er medische apparatuur of professionele zorg beschikbaar is. Het gaat ook om het herkennen van signalen van psychische nood, het bieden van rust en veiligheid, goed luisteren en weten wanneer professionele ondersteuning noodzakelijk wordt. In een wereld waarin mensen onderweg steeds vaker te maken krijgen met onzekerheid, verlies, angst en traumatische ervaringen, kan het negeren van psychische nood ernstige gevolgen hebben.
Daarom is het belangrijk dat EHBO training niet alleen praktische vaardigheden aanleert, maar mensen ook leert kijken naar wat er werkelijk voor hen staat, een gewonde, een uitgeputte reiziger, een kind in paniek, een oudere die medische hulp nodig heeft of iemand die zichtbaar worstelt met psychische problemen. Extra aandacht is noodzakelijk voor groepen die in noodsituaties bijzonder kwetsbaar kunnen zijn, waaronder kinderen, ouderen en vrouwen en meisjes. Zij kunnen met specifieke risico’s worden geconfronteerd en hebben soms extra bescherming of ondersteuning nodig. Juist daar ligt een belangrijke taak voor EHBO educatie. Wie weet wat hij moet doen, staat sterker wanneer professionele hulp niet onmiddellijk beschikbaar is. Een eenvoudige handeling kan verdere schade voorkomen. Een juiste inschatting kan kostbare tijd besparen. En het tijdig inschakelen van professionele hulp kan voorkomen dat een noodsituatie escaleert. Wereld EHBO dag zou daarom niet slechts een moment van bewustwording moeten zijn, maar een dringende herinnering aan een maatschappelijke verantwoordelijkheid. Eerste hulp is geen luxe en mag evenmin afhankelijk zijn van geld, taal, afkomst of kennis van het zorgsysteem. In een noodsituatie telt geen bureaucratie. Geen wachtrij. Geen formulier. Alleen de eerste minuten. En precies in die minuten moet iemand weten wat te doen.
Volg Ko’W’ Checking voor nieuws, data en meer gesprekken over samenleving, ondernemerschap, leiderschap en ontwikkeling, op de Facebookpagina, TIKTOK and Youtube kanaal. Voor alle nieuws uit Suriname en de wereld check: www.kowchecking.com
